Tartışma | Bilmediğiniz bir ateşleme kaynağı var mı?

Thread Content

Tartışma | Bilmediğiniz bir ateşleme kaynağı var mı? Yanmanın üç unsuru: Yanma için üç koşul gereklidir; 1. Yanıcı madde, 2. Yanmayı destekleyen madde (oksidan); en tipik örneği havadaki oksijendir, 3. Yeterli enerjili bir ateşleme kaynağı. Bu üç unsur yanmanın üç unsurunu oluşturur. Patlamanın beş unsuru: Ayrıca, yanmanın üç unsuru temel alınarak iki unsur daha eklenirse patlama meydana gelir; 4. Sınırlı bir alan, 5. Yeterli derecede karışım veya dağılım (toz patlaması için asılı durumda olması gerekir). Bunlar bir araya gelerek patlamanın beş unsurunu oluşturur. Ateşleme kaynağı “Kimya endüstrisinde, sadece ateşleme kaynaklarını her yerde bulabiliriz.” Yanıcı sıvılar, gazlar, tozlar veya bunların karışımlarıyla uğraşıldığında, ateşleme kaynakları her zaman mevcuttur. Bir yangının ardından ortaya çıkabilecek sonuçlar felaket niteliğinde olabilir; can kayıplarına, çevresel zararlara, halkın olumsuz duygularına, işlerde düşüşe ve potansiyel itibar kaybına yol açabilir. Profesyonel bir ateşleme kaynağı değerlendirmesi yaparken esas olarak 13 farklı tür göz önünde bulundurulur. Aşağıda EN1127-1 standardında listelenen ateşleme kaynakları yer almaktadır: 1. Mekanik kıvılcım 2. Kendiliğinden ısınma (kendi kendine yanabilen tozlar dahil) ve diğer ısı üreten reaksiyonlar 3. Isı yayan yüzeyler – sürtünmeyle ısı üretimi de dahil 4. Elektrostatik deşarj 5. Alev ve sıcak gazlar 6. Elektrikli ekipmanlar 7. Dağınık akımlar, katot korozyonu koruması 8. Yıldırım 9. Radyoelektromanyetik radyasyon, 104 Hz ile 3 x 1012 Hz arası 10. Görünür ışık elektromanyetik radyasyonu, 104 Hz ile 3 x 1012 Hz arası 11. İyonlaştırıcı elektromanyetik radyasyon 12. Yalıtımlı sıkıştırma ve titreşim dalgaları 13. Ultrasonik dalgalar. Yukarıda belirtilenlerin yanı sıra, “açık alev kullanımı” adında başka bir ateşleme kaynağı türü daha vardır; bu tür doğrudan listede yer almamaktadır (çünkü elektrikli ekipmanlar, sıcak gazlar, alevler, ısı yayan yüzeyler gibi diğer türlerin bir kısmını kapsadığı için bu durum belirtilmeye değerdir). Yangın ve patlamalarla ilgili ateşleme kaynaklarına dair birçok örnek vardır; Lee’nin “Hasar Önleme Süreçlerinde Endüstriyel Tehlike Kaynaklarının Tanımlanması, Değerlendirilmesi ve Kontrolü” adlı eserinde bu türden çok sayıda örnek bulunmaktadır. Aşağıdaki tablo, üçüncü baskısına göre hazırlanmıştır. Ateşleme kaynaklarına örnekler: Alev, kıvılcım: Yüksek yerlerde veya zemindeki kıvılcımlar ； Büyük alevler veya küçük patlamalar ； Yakma cihazı. Fırın: Doğal veya zorlanmış hava akışı. Yanma ısıtıcısı. Kazan. Laboratuvar ısıtıcısı: Bunsen lambası ； Fırın. Kişisel ısıtıcılar: Katı yakıtlı veya elektrikli ısıtıcılar. Yanma işlemi: Çöplerin yakılması ； Yıkım sırasında yandı. Ateşleme: Patlatıcıyı kaldırma; diğerlerи**. Flaş uyarısı: Tehlike alarmı flaşı ； Yoğun sis uyarısı*. Kaza sonucu yangın. Isıtıcı malzemeler: Lehim aleti; ısıtıcı granüller. Ateşli işlemler Kaynak: Ark kaynağı ； Asetilen oksijen kaynağı. Kesme: Asetilen oksijen kesimi. Taşlama işleme. Delme ile ısıtma ve hava boşaltma deliği. Sıcak yüzeyler genellikle: kaplar ve borulardır. Mekanik: Motor ； Türbin ； Atık gaz. Laboratuvar ekipmanları: Isı plakası ； Fırın. Sıcak parçacıklar: Is ve duman. Sürtünme ve çarpma Çarpma: El aletleri, elektrikli aletler, kılavuz perçinler, topaklaşmış malzemelerin gevşetilmesi, hareketli araçlar. Sürtünme: Kemerler, konveyör bantları, destek ruloları, frenler, kavramaların mekanikleri, karayolu tankeri veya raylı tankerin kayması. Isı malzemeleri/gaz salan malzemeler: Kazandan çıkan sıcak kül; kullanılmış katalizörler ； Isıl işlem görmüş malzemeler. Sıcak hava. Hızla tepki veren ve dengesiz maddeler. Kendiliğinden yanabilen malzemeler. Uyumsuz malzemeler: İnşaat malzemeleriyle reaksiyona girebilen malzemeler. Motor yakıtı: Benzin, dizel veya benzinli motor karışımı. Sürtünme ve çarpışma: Alüminyum-oksijen reaksiyonu. Ekipman: Katalizör elementi. Mekanik kırılma, kırılmanın neden olduğu kıvılcım salınımıyla birlikte gerçekleşir. Atmosferik bozulmalar yıldırım çarpmalarına neden olur. Sıkıştırılmış hava karışımı gücü: Kompresör, yüksek hızlı saç kurutma makinesi. Sigara içme: Ateşleme yolları: kibrit, çakmak. Sigara türleri: Sigara, puro, nargile. Motorlu araçlar: Genel motorlu araçlar: Benzinli, dizel veya elektrikle çalışır. Kaldırma ekipmanları: Forkliftler, hava araçları. Elektrikli Makineler: Motorlar, alternatörler, jeneratörler, dönüştürücüler. Sabit ekipmanlar: Anahtarlar, röleler, kontaktörler gibi temas cihazları. Yalıtkan: Yüksek gerilim yalıtkanlarında kıvılcım aralığı arkı. Kablo: Yırtık kablo, hasarlı kablo, su sızıntısı. Pil: Hasarlı pilin bağlantısı. Isıtma bandı. Aydınlatma armatürleri. Arıza akımı: Kötü bağlantı. Taşınabilir cihazlar: Saatler, telsizler, görsel sistemler, kameralar, işitme cihazları. Yer kabuğu hareketleri: Depremler veya yer katmanlarının çökmesi gibi yer kabuğu hareketlerinin neden olduğu kıvılcımlar. ATEX direktifi gibi Avrupa düzenlemelerindeki patlayıcı ortamlar için patlamaya karşı koruma önlemleri ile Birleşik Krallık’taki ATEX ve kimyasal katkı maddeleriyle ilgili direktifleri içeren DSEAR** düzenlemesi gibi kurallar uygulanmasına rağmen, uzmanlar hâlâ birçok yerde ateş kaynaklarının yetersiz şekilde kontrol edildiğini tespit etmektedir. Bunun gibi birçok örnek vardır; bunlar arasında şunlar yer alır: 1. Kötü kaliteli ekipmanların ve personelin bağlanması ve toprağa bağlanması 2. Topraklama sistemlerinin bakımının yapılmaması 3. Yüksek iletkenlik özelliğine sahip yanıcı sıvıların (örneğin toluen) güvenli bir şekilde nasıl işleneceğine dair yeterli bilginin olmaması 4. Tozların çözücülere plastik poşetlerle eklenmesi 5. Elektrik statikleri kontrolü gerekliliklerine göre doğru geçici esnek konteynerlerin (FIBC) seçilmemesi 6. Bakım anlayışının elektrikli olmayan ekipmanların bulunduğu tehlikeli (patlamaya karşı korumalı) alanlarda uygulanmaması 7. Ateş kullanımı işlemlerinin yetersiz kontrolü, bunun yanı sıra bu işlemlerin ne olduğuna dair yeterli bilginin olmaması 8. “Patlamaya karşı korumalı” elektrikli ekipmanların yetersiz bakımı, yanlış kullanımı veya yanlış montajı 9. Tozların güvenli kurutulması ve saklanması için gerekli sıcaklık verilerinin olmaması 10. Yanıcı tozların yanma özelliklerine dair yeterli bilginin olmaması 11. Karışımların yanıcılık açısından etkilerine dair yeterli bilginin olmaması 12. Şirketin teknik bilgilerinden kaynaklanan zararların kötü yönetilmesi. Ateş kaynaklarının yetersiz kontrolüne ilişkin bu örneklerin bazıları bilgi eksikliğinden, bazıları ise sorunun karmaşıklığından kaynaklanmaktadır. Rehber belgeler mevcut, ancak anlaşılması çok zor ve uygulamaya koymak daha da zordur. Ateşleme Kaynaklarına İlişkin Yanlış Anlamalar Bu makalede ateşleme kaynaklarıyla ilgili tüm bilgiler ele alınamaz; ancak odak, fabrika çalışanlarının gerçekten bilmeleri gereken konular üzerinedir. Aşağıda, genel olarak süreç güvenliğiyle ilgili, özellikle de ateşleme kaynakları konusunda bazı yanlış düşünceler yer almaktadır. Ateşleme kaynağını ortadan kaldırmak, genellikle güvenliğin ‘tek’ temeli olarak önerilmez. Ancak, pasiflik veya patlama tahliyesi gibi koruma sistemleri de mevcut olduğunda, bu sistemlere olan ihtiyacı en aza indirmek de oldukça önemlidir. Yanlış Anlayış, Görüş 1: 30 yıldır tozu reaktöre açık kapaklar aracılığıyla gönderiyorum ve hiç patlama olmadı; bu yüzden alevlenme sorunum olmaz. İkinci görüş: İşlem sürecim sıvının alevlenme noktasının altında gerçekleşti, bu da beni güvende tuttu. Üçüncü görüşe göre, toz önleme ve ateşleme performansımız için literatür kaynaklarını kullanabiliriz; malzeme değişmez. Dördüncü görüş: Isı işletme izni kullandığımız için ateşleme sorunumuz yok. Beşinci görüş: Operatörüm statik elektrik üretmez ； Aralarında sürtüşme olmadı. Görüş altı: Her şey toprağa bağlı olduğundan statik elektrik sorunu yoktur. Görüş yedi: Tüm boru bağlantılarının yapışık kalmasını sağlıyoruz. Görüş 8: Toprağa bağlı bir klips kullanarak varil kullandığımız için güvendeyiz. Görüş 9: Fabrikamda herhangi bir izole edilmiş iletken yok; metalleri birbirine temas halinde, bu yüzden toprağa bağlanmalıdır – değil mi? Görüş on: Elektrostatik korumalı ayakkabılar kullandığımız için personelimizde veya el aletlerimizde kıvılcım sorunu olmuyor; yanıcı buharları ateşleyeceğimizi düşünmüyorum. Özet: Uygun patlama koruma sistemlerine rağmen, bu sistemlere olan ihtiyacı azaltmak hâlâ önemlidir. Patlama önleme gibi koruma sistemleri sık sık kullanılmaz – bu nedenle, yanıcı gazların kaçınılmaz olduğu yerlerde ateş kaynaklarını kontrol etmek son derece önemlidir. Yanıcı gazlar ve buharlar ile yanıcı tozların neden olduğu yangın ve patlama tehlikelerinin yönetimi konusunda geniş deneyime sahiptir. İşletmeler, kabul edilebilir bir risk seviyesinde faaliyet gösterir ve bu durum, bu maddelerin özel tehlikelerine dair farkındalığı gerektirir.