Ren Da resmi web sitesi yeni “Mesleki Hastalıkların Önlenmesi ve Kontrolü Yasası”nın tam metnini yayınladı

Thread Content

İçindekiler
Birinci Bölüm: Genel Hükümler
İkinci Bölüm: Önleyici Tedbirler
Üçüncü Bölüm: İş Sürecinde Koruma ve Yönetim
Dördüncü Bölüm: Meslek Hastalıklarının Teşhisi ve Meslek Hastalığına Yakalanan Kişilerin Korunması
Beşinci Bölüm: Denetim ve İncelemeler
Altıncı Bölüm: Hukuki Sorumluluklar
Yedinci Bölüm: Ek Hükümler
Birinci Bölüm: Genel Hükümler
1. Madde: Meslek hastalıklarının oluşumunu önlemek, kontrol altına almak ve ortadan kaldırmak; meslek hastalıklarını tedavi etmek; işçilerin sağlığını ve ilgili haklarını korumak; ekonomik ve sosyal gelişmeyi teşvik etmek amacıyla, anayasa uyarınca bu yasa hazırlanmıştır. 　　Madde 2: Bu kanun, Çin Halk Cumhuriyeti topraklarındaki meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü faaliyetlerine uygulanır. 　　Bu yasada bahsedilen meslek hastalığı, işletmeler, kurumlar ve bireysel ekonomik organizasyonlar gibi işverenlerin çalışanlarının, mesleki faaliyetleri sırasında tozlar, radyoaktif maddeler ve diğer zehirli, zararlı faktörlerle temas sonucu ortaya çıkan hastalıkları ifade eder. 　　Meslek hastalıklarının sınıflandırılması ve listesi, Devlet Konseyi’nin sağlık yönetim departmanı tarafından, Devlet Konseyi’nin iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı ile iş güvencesi yönetim departmanlarıyla birlikte belirlenir, düzenlenir ve yayınlanır. 　　Madde 3: Mesleki hastalıkların önlenmesi çalışmalarında öncelikle önleme esas alınır ve önleme ile tedavi bir arada yürütülür. İşverenlerin sorumluluğunda, idari otoritelerin denetiminde, sektörün özdenetiminde, çalışanların katılımıyla ve toplumsal denetim altında bir mekanizma oluşturularak sınıflandırmalı yönetim ve kapsamlı müdahale uygulanır. 　　Madde 4: İşçiler, yasalar uyarınca mesleki sağlık korumasından yararlanma hakkına sahiptir. 　　İşverenler, çalışanlar için **mesleki sağlık standartlarına ve sağlık gerekliliklerine uygun bir iş ortamı ve koşulları sağlamalı ve çalışanların mesleki sağlık korumasından yararlanmalarını temin etmek için gerekli önlemleri almalıdır. 　　Sendika örgütleri, meslek hastalıklarının önlenmesi çalışmalarını yasal olarak denetler ve işçilerin yasal haklarını korur. İşverenler, meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüyle ilgili düzenlemeleri hazırlarken veya değiştirirken sendika örgütlerinin görüşlerini dinlemelidir. 　　5. İşverenler, meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü konusunda sorumluluk sistemleri oluşturmalı ve geliştirmelidir; meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü alanındaki yönetimi güçlendirmeli, bu alandaki standartları yükseltmeli ve kendi iş yerlerinde ortaya çıkan meslek hastalıklarıyla ilgili sorumlulukları üstlenmelidir. 　　Madde 6: İşverenin üst düzey sorumlusu, kendi kurumundaki meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü konusunda tam sorumluluk taşır. 　　Madde 7: İşverenler, yasal olarak iş kazası sigortasına katılmak zorundadır. 　　Devlet Konseyi ve il düzeyi ve üstü yerel halk **iş güvencesi idare organları, işçilerin yasal olarak iş kazası sigortası haklarından yararlanmalarını sağlamak amacıyla bu sigortanın denetimini güçlendirmelidir. 　　Madde 8 **Meslek hastalıklarının önlenmesi ve işçilerin sağlığının korunmasına yardımcı olacak yeni teknolojilerin, yeni işlemlerin, yeni ekipmanların ve yeni malzemelerin geliştirilmesini, uygulanmasını ve yaygınlaştırılmasını teşvik etmek ve desteklemek; meslek hastalıklarının mekanizmaları ve ortaya çıkış düzenleri üzerine temel araştırmaları güçlendirmek ve meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin bilim ve teknoloji seviyesini yükseltmek; etkili meslek hastalığı önleme tekniklerini, işlemlerini, ekipmanlarını ve malzemelerini aktif olarak kullanmak; meslek hastalıklarına yol açma riski yüksek olan teknikleri, işlemleri, ekipmanları ve malzemelerin kullanımını sınırlamak veya bunları kullanımdan kaldırmak.** 　　**Mesleki hastalıkların tıbbi rehabilitasyonu için kurumların oluşturulmasını teşvik ve destekleyin. 　　Madde 9 **Mesleki sağlık denetim sistemi uygulanır. 　　Devlet Konseyi’nin iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları, sağlık idari departmanları ve iş güvencesi idari departmanları, bu yasaya ve Devlet Konseyi tarafından belirlenen görevlere uygun olarak, ülke genelindeki meslek hastalıklarının önlenmesi ve denetimi konularından sorumludur. Devlet Konseyi’ne bağlı ilgili departmanlar, kendi sorumluluk alanları içinde meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüyle ilgili denetim görevlerinden sorumludur. 　　İl düzeyi ve üzerindeki yerel halk **güvenli üretim denetim ve yönetim departmanları, sağlık idare departmanları ile iş güvencesi idare departmanları, kendi görev alanları çerçevesinde, ilgili idari bölgelerde meslek hastalıklarının önlenmesi ve denetimi konularından sorumludur. İl düzeyi ve üzerindeki yerel halk **ilgili departmanları, kendi sorumluluk alanları içinde meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüyle ilgili denetim görevlerinden sorumludur. 　　İl düzeyi ve üstü halk **güvenli üretim denetim ve yönetim departmanları, sağlık idare departmanları, iş güvencesi idare departmanları (bundan sonra birlikte “mesleki sağlık denetim ve yönetim departmanları” olarak anılacaktır), aralarındaki iletişimi güçlendirmeli, sıkı iş birliği içinde olmalı, kendi sorumluluk alanlarına göre yasalara uygun olarak yetkilerini kullanmalı ve sorumluluklarını yerine getirmelidir. 　　Madde 10: Devlet Konseyi ve il düzeyi ve üstü yerel halk hükümetleri, meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin planlar yapmalı, bunları ulusal ekonomi ve sosyal kalkınma planlarına dahil etmeli ve uygulamalıdır. 　　İl düzeyi ve üstü yerel halk yönetimleri, kendi idari bölgelerindeki meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü ile ilgili çalışmalarından sorumlu olup bunları yönetir, organize eder ve koordine eder. Meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüne ilişkin sistemleri ve mekanizmaları geliştirir; meslek sağlığıyla ilgili acil durumlarla mücadelede birleşik bir liderlik ve komuta sağlar. Ayrıca, meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüne yönelik kapasite inşasını ve hizmet sistemlerini güçlendirir; bu alandaki sorumluluk sistemlerini iyileştirir ve uygular. 　　Köylerin, etnik köylerin ve kasabaların sakinleri **bu yasayı titizlikle uygulamalı ve mesleki sağlık denetim ve yönetim organlarının yasal görevlerini yerine getirmesini desteklemelidir.** 　　On birinci madde: İl düzeyinde ve daha üst seviyedeki halk sağlığı mesleki hijyen denetim ve yönetim departmanları, meslek hastalıklarının önlenmesi konusunda bilinçlendirme çalışmalarını güçlendirmeli, meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin bilgileri yaygınlaştırmalı, işverenlerin bu konudaki farkındalığını artırmalı ve işçilerin mesleki sağlık bilincini, kendini koruma bilincini ve mesleki hijyen haklarını kullanma yeteneğini geliştirmelidir. 　　Madde 12: Mesleki hastalıkların önlenmesi ve kontrolüne ilişkin **mesleki sağlık standartları, Devlet Konseyi’nin sağlık yönetim organı tarafından hazırlanır ve yayımlanır. 　　Devlet Konseyi’nin sağlık yönetim organları, öncelikli meslek hastalıklarının izlenmesi ve özel araştırmaların yürütülmesini sağlamalı, mesleki sağlık risklerini değerlendirmeli ve mesleki sağlık standartlarının ile meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin politikaların oluşturulması için bilimsel bir temel sunmalıdır. 　　İl düzeyi ve üzerindeki yerel halk sağlığı idareleri, kendi yönetim bölgelerindeki meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü ile ilgili durumu düzenli olarak istatistiksel olarak değerlendirmeli ve araştırma yapmalıdır. 　　Madde 13: Herhangi bir kurum ve birey, bu yasaya aykırı davranışları şikayet etme ve ihbar etme hakkına sahiptir. İlgili departmanlar, ilgili şikayet ve ihbarları aldıktan sonra derhal işlem yapmalıdır. 　　Mesleki hastalıkların önlenmesinde öne çıkan kurum ve bireylere ödül verilir. 　　İkinci Bölüm: Önleyici Tedbirler Madde 14: İşverenler, yasalar ve yönetmeliklerin gerekliliklerine uymalı, **mesleki sağlık standartlarına sıkı sıkıya bağlı kalmalı, meslek hastalıklarını önleme tedbirlerini uygulamalı ve meslek hastalıklarının oluşmasını kaynağından kontrol altına almalıdır. 　　Madde 15: Mesleki hastalıklara yol açabilecek tehlikelerin bulunduğu iş yerlerinin kurulması, yasalarda ve idari düzenlemelerde belirtilen kuruluş koşullarına uygun olmasının yanı sıra, çalışma alanlarının aşağıdaki mesleki sağlık gerekliliklerine de uyması gerekir:
(1) Mesleki hastalık tehlike faktörlerinin şiddeti veya konsantrasyonu **mesleki sağlık standartlarına** uymalıdır;
(2) Mesleki hastalık tehlikelerinden korunmaya yönelik gerekli tesisler bulunmalıdır;
(3) Üretim düzeni mantıklı olmalı ve zararlı ile zararsız işlerin ayrılması ilkesine uygun olmalıdır;
(4) Üst giysi değiştirme odaları, banyolar, hamileler için dinlenme alanları gibi sağlık tesisleri bulunmalıdır;
(5) Ekipmanlar, aletler ve diğer araçlar, çalışanların fizyolojik ve psikolojik sağlığını koruma gerekliliklerine uygun olmalıdır;
(6) Yasalar, idari düzenlemeler ile Devlet Konseyi’nin sağlık yönetim birimleri ve iş güvenliği denetim birimlerinin çalışanların sağlığını korumaya ilişkin diğer gereklilikleri. 　　Madde 16 **Mesleki hastalık tehlikeleri için bir bildirim sistemi oluşturulur. 　　İşverenin çalışma yerinde, meslek hastalıkları listesinde yer alan meslek hastalıklarına neden olan tehlike faktörleri bulunuyorsa, bu tehlike unsurlarını bulunduğu bölgenin iş güvenliği ve denetim yönetim departmanına zamanında ve doğru bir şekilde bildirmeli ve denetimlere tabi olmalıdır. 　　Mesleki hastalık tehlike faktörlerinin sınıflandırılmasına ilişkin liste, Devlet Konseyi’nin sağlık yönetim departmanı tarafından, Devlet Konseyi’nin iş güvenliği ve denetim departmanı ile birlikte hazırlanır, güncellenir ve yayınlanır. Mesleki hastalık tehlikelerinin bildirilmesine ilişkin ayrıntılı usuller, Devlet Konseyi’nin iş güvenliği ve denetim yönetim departmanı tarafından belirlenir. 　　Madde 17: Yeni inşa edilen, genişletilen veya yeniden düzenlenen inşaat projeleri ile teknik dönüşüm ve teknoloji transferi projeleri (bundan sonra birlikte “inşaat projeleri” olarak anılacaktır), mesleki hastalıklara yol açma potansiyeline sahipse, proje sahibi uygulanabilirlik değerlendirme aşamasında mesleki hastalık risklerinin önceden değerlendirilmesini yapmalıdır. 　　Tıbbi kurum inşaat projeleri radyoaktif mesleki hastalık riskleri yaratabilecekse, proje sahibi bu risklerle ilgili ön değerlendirme raporunu sağlık idare organlarına sunmalıdır. Sağlık idare organları, ön değerlendirme raporunu aldıkları tarihten itibaren otuz gün içinde inceleme kararı almalı ve bu kararı yazılı olarak inşaat sahibine bildirmelidir. Ön değerlendirme raporu sunulmamışsa veya ön değerlendirme raporu sağlık idare organları tarafından onaylanmamışsa, inşaata başlanamaz. 　　Mesleki hastalık riskleriyle ilgili ön değerlendirme raporu, inşa edilecek projenin yol açabileceği mesleki hastalık risklerini ve bunların iş yerleri ile çalışanların sağlığı üzerindeki etkilerini değerlendirmeli; ayrıca risk kategorilerini ve mesleki hastalıklara karşı alınması gereken koruma önlemlerini belirlemelidir. 　　İnşaat projelerindeki mesleki hastalık risklerinin sınıflandırılması ve yönetimiyle ilgili usuller, Devlet Konseyi’nin iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı tarafından belirlenir. 　　Madde 18: İnşaat projelerindeki meslek hastalıklarına karşı koruma tesisleri için gerekli olan masraflar, inşaat projesinin mali bütçesine dahil edilmelidir. Ayrıca bu tesisler, ana yapıyla birlikte tasarlanmalı, aynı zamanda inşa edilmeli ve üretime ve kullanıma aynı anda başlamalıdır. 　　İnşaat projelerindeki mesleki hastalıklara karşı koruma tesislerinin tasarımı, **mesleki sağlık standartlarına ve sağlık gerekliliklerine uygun olmalıdır; özellikle tıbbi kurumlarda radyoaktif maddelerden kaynaklanan ciddi mesleki hastalık riskleri bulunan inşaat projelerindeki koruma tesislerinin tasarımı, sağlık idareleri tarafından incelenip onaylandıktan sonra inşaata başlanabilir. 　　İnşaat projesi, tamamlanıp kabul edilmeden önce, inşaat sahibi mesleki hastalık risklerinin kontrolüne ilişkin bir değerlendirme yapmalıdır. 　　Tıbbi kuruluşlarda radyoaktif meslek hastalıklarına yol açabilecek inşaat projelerinin tamamlanması sırasında, radyoaktif meslek hastalıklarına karşı koruma önlemleri sağlık idareleri tarafından onaylandıktan sonra kullanıma sokulabilir; diğer inşaat projelerindeki meslek hastalıklarına karşı koruma önlemlerinin ise inşaat sahibi tarafından yasalara uygun olarak denetlenmesi gerekir ve bu denetimlerden geçtikten sonra üretim ve kullanıma alınabilir. Güvenli üretim denetim ve yönetim departmanları, inşaat yapan kuruluşların düzenlediği kabul işlemleri ve bu işlemlerin sonuçlarının denetimini ve incelemesini güçlendirmelidir. 　　Madde 19 **Radyoaktif, yüksek toksiklikli ve yüksek tehlike arz eden tozlarla yapılan işlerde özel bir yönetim uygulanır.** Özel yönetim yöntemleri Devlet Konseyi tarafından belirlenir. 　　Üçüncü Bölüm: İş Sürecinde Koruma ve Yönetim
Madde 20: İşverenler, aşağıdaki meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüne ilişkin tedbirleri almalıdır:
(a) Bir meslek sağlığı yönetim birimi veya organizasyonu kurmalı veya belirlemeli; bu birimde, iş yerindeki meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolünden sorumlu tam zamanlı veya yarı zamanlı meslek sağlığı uzmanları bulundurmalıdır.
(b) Meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüne ilişkin planlar ve uygulama planları hazırlamalıdır.
(c) Meslek sağlığı yönetim sistemleri ve iş prosedürleri oluşturmalı ve geliştirmelidir.
(d) Meslek sağlığı kayıtları ve çalışanların sağlık durumuyla ilgili kayıtlar tutmalıdır.
(e) İş yerindeki meslek hastalığı risklerinin izlenmesi ve değerlendirilmesine ilişkin sistemler oluşturmalı ve geliştirmelidir.
(f) Meslek hastalığı tehlike durumları için acil müdahale planları oluşturmalı ve geliştirmelidir. 　　Yirmi birinci madde: İşverenler, meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü için gerekli olan finansal kaynakları sağlamakla yükümlüdür; bu kaynakları başka amaçlar için kullanamaz veya aktaramazlar. Ayrıca, yetersiz finansman nedeniyle ortaya çıkan sonuçlardan sorumlu olurlar. 　　Madde 22: İşverenler, etkili meslek hastalıkları önleme tesisleri kullanmak zorundadır ve çalışanlara kişisel olarak kullanmaları için meslek hastalıkları önleme ekipmanları sağlamalıdır. 　　İşverenlerin çalışanlara sağladığı meslek hastalıklarına karşı koruyucu ekipmanlar, meslek hastalıklarının önlenmesi gerekliliklerine uymalıdır; bu gerekliliklere uymayan ekipmanlar kullanılamaz. 　　Madde 23: İşverenler, meslek hastalıklarının önlenmesi ve çalışanların sağlığının korunması açısından faydalı olan yeni teknolojileri, yeni işlemleri, yeni ekipmanları ve yeni malzemeleri öncelikli olarak kullanmalı; meslek hastalıklarına yol açma riski yüksek olan teknolojileri, işlemleri, ekipmanları ve malzemeleri ise kademeli olarak yerine koymalıdır. 　　Madde 24: Mesleki hastalıklara yol açan işverenler, dikkat çekici bir yerde bir duyuru panosu bulundurmalı ve burada mesleki hastalıkların önlenmesi ve kontrolüyle ilgili kurallar, işlem prosedürleri, mesleki hastalık kazalarına ilişkin acil müdahale önlemleri ile iş yerindeki mesleki hastalık tehlike faktörlerinin tespit sonuçlarını yayınlamalıdır. 　　Ciddi mesleki hastalıklara yol açan iş pozisyonlarında, dikkat çekici yerlere uyarı işaretleri ve Çince uyarı açıklamaları konulmalıdır. Uyarı bilgilerinde, mesleki hastalıklara yol açan etkenlerin türleri, sonuçları, önleme yöntemleri ve acil müdahale tedbirleri gibi konular yer almalıdır. 　　Madde 25: Akut mesleki yaralanmaların meydana gelebileceği zehirli ve zararlı iş yerlerinde, işverenler alarm cihazları yerleştirmeli, olay yerinde ilk yardım malzemeleri, yıkama ekipmanları, acil tahliye yolları ve gerekli güvenlik alanları sağlamalıdır. 　　Radyasyonlu iş yerlerinde ve radyoaktif izotopların taşınması, depolanmasında, işverenler koruyucu ekipmanlar ve alarm cihazları sağlamalı; ayrıca radyasyona maruz kalan çalışanların kişisel dozimetre takmalarını temin etmelidir. 　　İş hastalıklarına karşı koruyucu ekipmanlar, acil durum müdahale tesisleri ve bireysel olarak kullanılan iş hastalıkları koruma ürünleri için işverenler, bunların düzenli olarak bakımını ve onarımını yapmalı, performanslarını ve etkinliklerini periyodik olarak test etmeli ve normal çalışma durumunda olduklarından emin olmalıdır; ayrıca bu ekipmanları keyfi olarak sökmemeli veya kullanımını durdurmamalıdır. 　　Madde 26: İşveren, mesleki hastalık tehlike faktörlerinin günlük izlenmesinden sorumlu özel bir kişi atanmalı ve izleme sisteminin düzgün şekilde çalıştığından emin olmalıdır. 　　İşverenler, Devlet Konseyi’nin iş güvenliği denetim ve yönetim departmanının düzenlemelerine uygun olarak, çalışma yerlerinde mesleki hastalık risk faktörlerini düzenli olarak tespit etmeli ve değerlendirmelidir. Tespit ve değerlendirme sonuçları, işverenin iş sağlığı dosyasına kaydedilir; düzenli olarak ilgili yerel iş güvenliği denetim ve yönetim departmanlarına bildirilir ve çalışanlara açıklanır. 　　Mesleki hastalık tehlike faktörlerinin tespiti ve değerlendirilmesi, yasalar uyarınca kurulmuş ve Devlet Konseyi’nin iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları veya il düzeyindeki veya daha üst düzeydeki yerel halk yönetimlerinin iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları tarafından görev dağılımına göre yetkilendirilmiş meslek sağlığı teknik hizmet kuruluşları tarafından yapılır. Mesleki sağlık teknik hizmet kuruluşlarının yaptığı testler ve değerlendirmeler objektif ve gerçek olmalıdır. 　　İş yerindeki mesleki hastalık risk faktörlerinin **mesleki sağlık standartlarına ve hijyen gerekliliklerine uymadığı tespit edildiğinde, işveren derhal gerekli düzeltici önlemleri almalıdır. Hâlâ **mesleki sağlık standartlarına ve hijyen gerekliliklerine ulaşılamıyorsa, mesleki hastalık risk faktörlerinin bulunduğu işlemler durdurulmalıdır; mesleki hastalık risk faktörleri düzeltilip **mesleki sağlık standartlarına ve hijyen gerekliliklerine uygun hale getirildikten sonra tekrar işlem yapılabilir. 　　Madde 27: Mesleki sağlık teknik hizmet kuruluşları, yasal olarak meslek hastalıklarına neden olan faktörlerin tespiti ve değerlendirilmesi işlerini yürütür ve iş güvenliği denetim yönetim departmanlarının denetimine tabidir. Güvenli üretim denetim ve yönetim departmanları, denetim görevlerini yasalara uygun olarak yerine getirmelidir. 　　Madde 28: İşverene, mesleki hastalıklara yol açabilecek ekipmanlar sağlanırken, Çince kullanım kılavuzları verilmeli ve ekipmanın dikkat çekici yerlerine uyarı işaretleri ile Çince uyarı bilgileri konulmalıdır. Uyarı bilgilerinde cihazın performansı, oluşabilecek mesleki hastalık riskleri, güvenli kullanım ve bakım ile ilgili önlemler, mesleki hastalıklardan korunma yöntemleri ve acil durum müdahale önlemleri gibi konular yer almalıdır. 　　Madde 29: İşverene, mesleki hastalıklara yol açabilecek kimyasallar, radyoaktif izotoplar ve radyoaktif maddeler içeren malzemeler sağlanırken, Çince kullanım kılavuzu verilmelidir. Kullanım kılavuzunda ürünün özellikleri, ana bileşenleri, mevcut zararlı faktörler, olası tehlike sonuçları, güvenli kullanım için dikkat edilmesi gereken hususlar, mesleki hastalıklardan korunma ve acil durum müdahale önlemleri gibi bilgiler yer almalıdır. Ürün ambalajında dikkat çekici uyarı işaretleri ve Çince uyarı açıklamaları bulunmalıdır. Yukarıda belirtilen malzemelerin saklandığı yerlerde, belirlenen bölgelere tehlikeli maddeler için uyarı işaretleri veya radyoaktif madde uyarı işaretleri konulmalıdır. 　　Mesleki hastalıklara yol açabilecek kimyasal malzemelerin ülke içinde ilk kez kullanılması veya ilk kez ithal edilmesi durumunda, bu malzemeleri kullanan veya ithal eden kuruluşlar, **ilgili düzenlemelere göre Devlet Konseyi’nin ilgili bölümlerinden onay aldıktan sonra, söz konusu kimyasal malzemenin toksisite değerlendirmelerini ve ilgili bölümler tarafından kaydedilip ithalatına izin verilen belgeleri gibi bilgileri Devlet Konseyi’nin sağlık yönetim birimlerine ve iş güvenliği denetim birimlerine sunmalıdır. 　　İthal edilen radyoaktif izotoplar, radyasyon cihazları ve radyoaktif maddeler içeren eşyalar, **ilgili düzenlemelere göre işleme tabi tutulur. 　　Madde 30 – Hiçbir kurum ve kişi, mesleki hastalıklara yol açabilecek olan ve kullanımı açıkça yasaklanmış ekipmanları veya malzemeleri üretemez, işletemez, ithal edemez ve kullanamaz. 　　31. Hiçbir kurum ve kişi, mesleki hastalıklara yol açabilecek işleri, mesleki hastalık önleme koşullarına sahip olmayan kurum ve kişilere devredemez. Mesleki hastalık koruma koşullarına sahip olmayan kurumlar ve bireyler, mesleki hastalıklara yol açabilecek işleri üstlenemez. 　　Madde 32 – İşveren, kullandığı teknolojilerin, işlemlerin, ekipmanların ve malzemelerin neden olabileceği meslek hastalıkları risklerinden haberdar olmalıdır. Meslek hastalığı riski taşıyan teknolojileri, işlemleri, ekipmanları veya malzemeleri bu risklerini gizleyerek kullanan işveren, ortaya çıkan meslek hastalıkları sonuçlarından sorumlu tutulur. 　　Madde 33: İşveren, işçiyle iş sözleşmesi (istihdam sözleşmesi de dahil, aynı anlamda) imzalarken, iş sürecinde ortaya çıkabilecek meslek hastalıkları riskleri ve bunların sonuçları, meslek hastalıklarından korunma önlemleri ve haklar gibi konuları işçiye doğru bir şekilde bildirmelidir. Ayrıca bu bilgiler iş sözleşmesinde de belirtilmelidir; gizleme veya aldatma yapılamaz. 　　İşçi, imzalanmış iş sözleşmesi süresi içinde iş pozisyonunda veya iş içeriğinde meydana gelen değişiklikler nedeniyle, imzalanan iş sözleşmesinde belirtilmemiş olan mesleki hastalık risklerinin bulunduğu işlerde çalıştığında, işveren yukarıdaki hükümlere uygun olarak işçiye durumu doğru bir şekilde bildirme yükümlülüğünü yerine getirmeli ve orijinal iş sözleşmesinin ilgili maddelerinde değişiklik yapmak üzere görüşmelere girmelidir. 　　İşveren, önceki iki fıkradaki hükümlere aykırı davranırsa, işçinin mesleki hastalık riski taşıyan işleri yapmayı reddetme hakkı vardır ve işveren bu nedenle işçiyle imzaladığı iş sözleşmesini feshedemez. 　　Madde 34: İşverenin baş sorumluları ve iş sağlığı yöneticileri, iş sağlığı konusunda eğitim almalı; meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasaları ve düzenlemeleri uymalı ve birimlerindeki meslek hastalıklarının önlenmesine dair çalışmaları yasalara uygun olarak yürütmelidir. 　　İşverenler, çalışanlara işe başlamadan önce mesleki sağlık eğitimi vermel ve görev süreleri boyunca düzenli aralıklarla mesleki sağlık eğitimleri düzenlemelidir. Mesleki sağlık konularında bilinç oluşturmalı, çalışanların meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasaları, yönetmelikleri, kuralları ve iş prosedürlerine uymalarını sağlamalı ve çalışanlara meslek hastalıklarından korunma amaçlı ekipmanların ve kişisel koruyucu ekipmanların doğru şekilde kullanılması konusunda rehberlik etmelidir. 　　İşçiler, ilgili mesleki sağlık bilgilerini öğrenmeli ve bunları kavramalı, meslek hastalıklarını önleme konusunda farkındalık geliştirmeli; meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasaları, yönetmelikleri, kuralları ve işlem prosedürlerine uymalıdır. Ayrıca, meslek hastalığı önleme ekipmanlarını ve kişisel koruyucu ekipmanları doğru şekilde kullanmalı ve bakımını yapmalıdır. Meslek hastalığına yol açabilecek tehlike durumlarını tespit ettiklerinde bunları derhal bildirmelidirler. 　　İşçi, yukarıdaki fıkrada belirtilen yükümlülükleri yerine getirmezse, işveren ona eğitim vermelidir. 　　Madde 35: Mesleki hastalık riskleriyle karşılaşan işlerde çalışan işçiler için, işverenler, Devlet Konseyi’nin iş güvenliği ve denetim yönetim departmanları ile sağlık idarelerinin düzenlemelerine uygun olarak, işe başlamadan önce, görev sırasında ve işten ayrılırken mesleki sağlık kontrolleri yapmalı ve bu kontrollerin sonuçlarını işçilere yazılı olarak bildirmelidir. Mesleki sağlık kontrolü ücretleri işveren tarafından karşılanır. 　　İşverenler, işe başlamadan önce mesleki sağlık kontrolünden geçmemiş çalışanları, mesleki hastalıklara yol açabilecek işlerde çalıştıramazlar; mesleki yasaklara sahip olan çalışanları ise bu yasaklı işlerde çalıştıramazlar. Mesleki sağlık kontrollerinde, üstlendikleri işle ilgili sağlık sorunları tespit edilen çalışanlar, mevcut iş pozisyonlarından alınmalı ve uygun şekilde yerleştirilmelidir. İşten ayrılmadan önce mesleki sağlık kontrolünden geçmemiş çalışanlarla yapılan iş sözleşmeleri feshedilemez veya sonlandırılamaz. 　　Mesleki sağlık kontrolleri, il düzeyindeki veya daha üst düzeydeki halk **sağlık idareleri tarafından onaylanmış tıbbi kuruluşlar tarafından yürütülmelidir. 　　Madde 36: İşveren, çalışanlar için mesleki sağlık izleme dosyaları oluşturmalı ve bu dosyaları belirlenen süreler boyunca düzgün bir şekilde saklamalıdır. 　　Mesleki sağlık izleme dosyaları, çalışanların mesleki geçmişini, mesleki hastalık risklerine maruz kalma geçmişini, mesleki sağlık kontrol sonuçlarını ve mesleki hastalıkların teşhisi ve tedavisiyle ilgili diğer kişisel sağlık bilgilerini içermelidir. 　　İşçi, işverenin yanından ayrılırken kendi mesleki sağlık izleme dosyasının bir kopyasını talep etme hakkına sahiptir; işveren bu kopyayı doğru ve ücretsiz olarak sağlamalı ve sağlanan kopyanın üzerine mühür koymalıdır. 　　Madde 37: Akut mesleki hastalık tehlike olayları meydana geldiğinde veya meydana gelme ihtimali olduğunda, işveren derhal acil müdahale ve kontrol önlemleri almalı ve durumu derhal bulunduğu bölgenin iş güvenliği denetim ve yönetim departmanlarına iletmelidir. Güvenli üretim denetim ve yönetim departmanları, bir rapor aldıktan sonra derhal ilgili departmanlarla birlikte soruşturma başlatmalıdır; gerekirse geçici kontrol önlemleri alınabilir. Sağlık idareleri, tıbbi tedavi çalışmalarını düzenlemelidir. 　　Akut mesleki hastalık riski altında olan veya bu tür bir riske maruz kabilecek işçiler için, işverenin derhal tedavi sağlaması, sağlık kontrolleri ve tıbbi gözlemler yapması gerekir; bu işlemler için gerekli olan masraflar ise işveren tarafından karşılanır. 　　Madde 38: İşverenler, reşit olmayan işçileri mesleki hastalıklara yol açabilecek işlerde çalıştıramaz; hamile veya emziren kadın işçileri ise kendilerine, fetüslerine veya bebeklerine zarar verebilecek işlerde çalıştıramaz. 　　Madde 39 – İşçiler aşağıdaki mesleki sağlık koruma haklarına sahiptir:
(1) Mesleki sağlık eğitimi ve eğitimlerinden yararlanma hakkı;
(2) Mesleki sağlık kontrolleri, meslek hastalıklarının teşhisi ve tedavisi, rehabilitasyon gibi meslek hastalıklarının önlenmesine yönelik hizmetlerden yararlanma hakkı;
(3) İş yerinde mevcut veya ortaya çıkabilecek meslek hastalığı tehlike faktörleri, bunların oluşturabileceği zararlar ve alınması gereken koruma önlemleri hakkında bilgi edinme hakkı;
(4) İşverenden, meslek hastalıklarının önlenmesine uygun koruma tesisleri ile kişisel kullanım için gerekli koruyucu ekipmanların sağlanmasını ve iş koşullarının iyileştirilmesini talep etme hakkı;
(5) Meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasaların ve düzenlemelerin ihlal edilmesi veya yaşam ve sağlığı tehdit eden davranışlar hakkında eleştiride bulunma, şikayette bulunma ve dava açma hakkı;
(6) Usulsüz talimatları reddetme ve meslek hastalığı koruma önlemleri olmaksızın çalıştırılmayı reddetme hakkı;
(7) İşverenin mesleki sağlık çalışmalarına katılma ve bu konuda görüş ve önerilerde bulunma hakkı. 　　İşveren, işçilerin yukarıda belirtilen hakları kullanmalarını sağlamalıdır. İşçinin yasal olarak meşru haklarını kullanması nedeniyle onun maaşını, yan haklarını azaltmak veya onunla imzalanan iş sözleşmesini feshetmek veya sonlandırmak, bu tür eylemler geçersizdir. 　　Madde 40 – Sendika örgütleri, işverenlerin mesleki sağlık konularında bilinçlendirme, eğitim ve training faaliyetlerini yürütmesi için onları teşvik etmeli ve desteklemelidir. Ayrıca, işverenlerin meslek hastalıklarının önlenmesiyle ilgili çalışmaları hakkında görüş ve önerilerde bulunma hakkına sahiptirler. Yasal olarak, işçiler adına işverenlerle iş güvenliği ve sağlığına ilişkin özel toplu sözleşmeler imzalayabilir; işçilerin meslek hastalıklarının önlenmesiyle ilgili olarak ilettiği sorunlar konusunda işverenlerle görüşmeler yaparak bu sorunların çözülmesini sağlayabilirler. 　　Sendika örgütleri, işverenlerin meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasaları ve düzenlemeleri ihlal etmesi ve çalışanların yasal haklarını ihlal etmesi durumunda bunların düzeltilmesini talep etme hakkına sahiptir; ciddi meslek hastalığı riskleri ortaya çıktığında, koruyucu önlemler alınmasını talep edebilir veya ilgili makamlara zorlayıcı önlemler alınması yönünde öneride bulunabilir; meslek hastalığı ile ilgili bir kaza meydana geldiğinde, kaza soruşturmasına katılma hakkına sahiptir; çalışanların yaşamını ve sağlığını tehdit eden durumlar tespit edildiğinde, işverene çalışanların tehlikeli bölgeden tahliye edilmesi yönünde öneride bulunma hakkına sahiptir ve işveren derhal gerekli işlemleri yapmalıdır. 　　Madde 41 – İşverenler, meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü, iş yerlerindeki hijyenin denetlenmesi, sağlık gözetimi ve mesleki hijyen eğitimleri gibi amaçlar için gerekli olan masrafları, **ilgili düzenlemelere uygun olarak, üretim maliyetleri içinde gerçek tutarları üzerinden gösterirler. 　　Madde 42: Mesleki sağlık denetim ve yönetim organları, görev dağılımlarına uygun olarak, işverenlerin meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin tedbirleri uygulama durumlarını daha sıkı bir şekilde denetlemeli; yasal yetkilerini kullanmalı ve sorumluluklarını yerine getirmelidir. 　　Dördüncü Bölüm: Meslek Hastalıklarının Teşhisi ve Meslek Hastalığı Hastalarının Korunması
43. Tıbbi sağlık kuruluşlarının meslek hastalıklarını teşhis etmesi için, il, özerk bölge ve doğrudan yönetilen şehirlerin halk sağlığı idareleri tarafından onay alınması gerekir. İl, özerk bölge ve doğrudan yönetilen şehirlerin halk sağlığı idare organları, kendi yönetim bölgeleri içinde meslek hastalıklarının teşhisini üstlenen tıbbi kurumların listesini topluma açıklamalıdır. 　　Meslek hastalıklarının teşhisini yapacak sağlık kuruluşlarının aşağıdaki koşullara sahip olması gerekir:
(1) “Sağlık Kuruluşları İşletme Lisansı”na sahip olmak;
(2) Meslek hastalıklarının teşhisi için gerekli olan sağlık teknisyenlerine sahip olmak;
(3) Meslek hastalıklarının teşhisi için gerekli olan aletlere ve ekipmanlara sahip olmak;
(4) Sağlam bir meslek hastalıkları teşhis kalite yönetim sistemiye sahip olmak. 　　Meslek hastalıklarının teşhisini yapan sağlık kuruluşları, çalışanların meslek hastalığı teşhisi taleplerini reddedemez. 　　Madde 44: İşçiler, meslek hastalığı teşhisi için işverenin bulunduğu yerde, kendi nüfus kayıt adreslerinde veya sürekli ikamet ettikleri yerde, yasal olarak bu hizmeti sunan tıbbi sağlık kuruluşlarına başvurabilirler. 　　Madde 45: Meslek hastalıklarının teşhis kriterleri ile meslek hastalıklarının teşhisi ve tespit yöntemleri, Devlet Konseyi’nin sağlık yönetim organları tarafından belirlenir. Meslek hastalıkları nedeniyle oluşan sakatlık derecelerinin belirlenme usulleri, Devlet Konseyi’nin iş güvencesi idari departmanı tarafından Devlet Konseyi’nin sağlık idari departmanı ile birlikte belirlenir. 　　Madde 46: Meslek hastalıklarının teşhisi sırasında aşağıdaki faktörler kapsamlı bir şekilde analiz edilmelidir:
(1) Hastanın mesleki geçmişi;
(2) Meslek hastalığına neden olan etkenlere maruz kalma durumu ve iş yerindeki bu tür etkenlerin varlığı;
(3) Klinik bulgular ve yardımcı tanı testlerinin sonuçları vb. 　　Mesleki hastalık risk faktörleri ile hastanın klinik bulguları arasındaki kaçınılmaz ilişkiyi reddeden bir kanıt yoksa, bu durum mesleki hastalık olarak teşhis edilmelidir. 　　Meslek hastalıklarının teşhisini yapan sağlık kuruluşları, meslek hastalığı teşhisi yaparken, meslek hastalıkları teşhisi konusunda yetkinliğe sahip üç veya daha fazla pratisyen hekimden oluşan bir ekip tarafından ortak bir teşhis yapılmasını sağlamalıdır. 　　Meslek hastalığı teşhis belgesi, teşhiste yer alan hekimler tarafından birlikte imzalanmalı ve meslek hastalığı teşhisini yapan sağlık kuruluşu tarafından incelenip mühürlenmelidir. 　　Madde 47: İşverenler, meslek hastalığı teşhisi ve tespiti için gerekli olan işçinin mesleki geçmişi, meslek hastalıklarına yol açan faktörlere maruz kalma durumu, iş yerindeki meslek hastalıklarına neden olan faktörlerin tespit sonuçları gibi bilgileri doğru bir şekilde sağlamalıdır. Güvenlik üretimi denetim ve yönetim departmanları, işverenlerin yukarıda belirtilen bilgileri sağlamasını denetlemeli ve bunun için onları teşvik etmelidir. İşçiler ve ilgili kurumlar da meslek hastalığı teşhisi ve tespitiyle ilgili bilgileri sağlamalıdır. 　　Mesleki hastalık teşhis ve değerlendirme kuruluşları, iş yerindeki mesleki hastalık risk faktörleri hakkında bilgi edinmek istediklerinde, iş yeri üzerinde saha incelemesi yapabilir veya iş güvenliği denetim ve yönetim departmanına başvurabilir; iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı ise on gün içinde bir saha incelemesi düzenlemelidir. İşveren reddedemez veya engel olamaz. 　　Madde 48: Meslek hastalığı teşhisi ve değerlendirme sürecinde, işveren iş yerindeki meslek hastalığına neden olan faktörlerle ilgili test sonuçları gibi bilgileri sağlamazsa, teşhis ve değerlendirme kuruluşları; işçinin klinik bulgularını, yardımcı tanı testlerinin sonuçlarını ve işçinin mesleki geçmişini, meslek hastalıklarına maruz kalma öyküsünü dikkate almalı; ayrıca işçinin kendi ifadelerini ve iş güvenliği denetim yönetim departmanlarının sağladığı günlük denetim bilgilerini de esas alarak meslek hastalığı teşhisi ve değerlendirme sonucuna varmalıdır. 　　İşçiler, işveren tarafından sağlanan iş yerindeki mesleki hastalık tehlike faktörleriyle ilgili test sonuçları gibi bilgilere itiraz ederlerse veya işçinin işvereni feshedilirse/batarsa ve artık bir işveren bu tür bilgileri sağlayamaz hale gelirse, teşhis ve değerlendirme kuruluşları güvenli üretim denetim ve yönetim departmanından soruşturma yapmasını talep etmelidir. Güvenli üretim denetim ve yönetim departmanı, başvuruyu aldığı tarihten itibaren otuz gün içinde itiraz edilen bilgiler veya iş yerindeki mesleki hastalık tehlike faktörleri konusunda bir karar vermelidir; ilgili departmanlar da işbirliği yapmalıdır. 　　Madde 49: Meslek hastalıklarının teşhisi ve tespiti sürecinde, çalışanın mesleki geçmişi ile meslek hastalığına neden olan etkenlere maruz kalma durumu belirlenirken, taraflar arasında iş ilişkisi, meslek türü, görev yeri veya çalışma süresi konusunda anlaşmazlık olursa, ilgili kişiler yerel iş ve personel uyuşmazlıkları tahkim kuruluna başvurabilirler; başvuruyu alan iş ve personel uyuşmazlıkları tahkim kurulu bu başvuruyu kabul etmeli ve otuz gün içinde bir karar vermelidir. 　　Taraflar, tahkim sürecinde kendi ileri sürdükleri iddialar için kanıt sunmakla yükümlüdür. İşçi, tahkim talepleriyle ilgili olarak işverenin elinde bulunan kanıtları sağlayamıyorsa, tahkim heyeti işverenden belirlenen süre içinde bu kanıtları sunmasını talep etmelidir; işveren belirlenen süre içinde bunları sunmazsa olumsuz sonuçlarla karşı karşıya kalacaktır. 　　İşçiler, tahkim kararını kabul etmezlerse, yasal olarak halk mahkemesine dava açabilirler. 　　İşveren, tahkim kararını kabul etmezse, meslek hastalığı teşhisi ve değerlendirme sürecinin sona erdiği tarihten itibaren on beş gün içinde yasal olarak mahkemeye dava açabilir; dava süresince işçinin tedavi masrafları, meslek hastalıklarıyla ilgili düzenlemelerde belirtilen usullere göre ödenir. 　　50. İşverenler ve sağlık kuruluşları, meslek hastalığına yakalanmış veya meslek hastalığı şüphesi olan kişileri tespit ettiklerinde, durumu derhal bulundukları bölgenin sağlık idareleri ve iş güvenliği denetim ve yönetim birimlerine bildirmelidirler. Mesleki hastalık olarak teşhis edilen durumlarda, işverenin bulunduğu yerdeki iş gücü ve sosyal güvenlik idarelerine de bilgi vermesi gerekir. Raporu alan departman, yasalara uygun olarak işlem yapmalıdır. 　　51. İl düzeyinde ve daha üst seviyedeki yerel halk sağlığı idareleri, kendi yönetim bölgeleri içindeki meslek hastalıklarıyla ilgili istatistiksel raporların yönetiminden sorumludur ve belirlenen kurallara göre bu raporları bildirirler. 　　52. Taraflar, meslek hastalığı teşhisi konusunda itirazda bulunurlarsa, teşhisi koyan sağlık kuruluşunun bulunduğu yerdeki yerel halk sağlığı idare organlarına değerlendirme talebinde bulunabilirler. 　　Meslek hastalığı teşhisiyle ilgili anlaşmazlıklar, ilçe düzeyindeki veya daha üst seviyedeki yerel halk sağlığı idareleri tarafından, ilgili kişilerin başvurusu üzerine, meslek hastalığı teşhis ve değerlendirme komiteleri aracılığıyla incelenir. 　　İlgili kişi, il düzeyindeki meslek hastalıkları teşhis ve değerlendirme komitesinin kararından memnun kalmazsa, eyalet, özerk bölge veya doğrudan yönetilen şehirlerin halk sağlığı idare organlarına yeniden değerlendirme talebinde bulunabilir. 　　53. Mesleki hastalık teşhis ve değerlendirme komitesi, ilgili alanlardan uzmanlardan oluşur. 　　İl, özerk bölge ve doğrudan yönetilen şehirlerin halk sağlığı idare organları, ilgili uzman havuzları oluşturmalıdır. Mesleki hastalık ile ilgili anlaşmazlıkların teşhis edilip değerlendirilmesi gerektiğinde, ilgili taraflar veya onların yetkilendirdiği sağlık idare organları, uzman havuzundan rastgele seçim yoluyla teşhis ve değerlendirme komitesine katılacak uzmanları belirler. 　　Meslek hastalıkları teşhis ve değerlendirme komitesi, Devlet Konseyi’nin sağlık idari departmanı tarafından yayınlanan meslek hastalıkları teşhis standartlarına ve meslek hastalıklarının teşhisi ile değerlendirilmesine ilişkin yöntemlere göre meslek hastalıklarını teşhis etmeli ve değerlendirmeli; ayrıca ilgili kişilere meslek hastalığı teşhis ve değerlendirme raporu düzenlemelidir. Mesleki hastalık teşhisi ve değerlendirme ücretleri işveren tarafından karşılanır. 　　54. Meslek hastalıkları teşhis ve değerlendirme komitesinin üyeleri, mesleki etik kurallarına uymalı, objektif ve adil bir şekilde teşhis ve değerlendirme yapmalı ve buna bağlı sorumlulukları üstlenmelidir. Meslek hastalıkları teşhis ve değerlendirme komitesi üyeleri, ilgili kişilerle özel olarak görüşemez; ilgili kişilerden herhangi bir mal veya başka bir menfaat alamazlar. İlgili kişilerle çıkar ilişkisi bulunan üyelerin ise görevden çekilmesi gerekir. 　　Halk mahkemeleri, ilgili davalarda meslek hastalığı tespiti gerektiğinde, yasal olarak kurulmuş olan il, özerk bölge ve doğrudan yönetilen şehirlerin halk sağlığı idare birimlerinin oluşturduğu ilgili uzman havuzlarından tespit işlemine katılacak uzmanları seçmelidir. 　　55. Sağlık kuruluşları, meslek hastalığı şüphesi olan hastaları tespit ettiğinde, bu durumu ilgili çalışanlara bildirmeli ve aynı zamanda işverene de derhal haber vermelidir. 　　İşveren, meslek hastalığı şüphesi olan kişilerin teşhis edilmesini zamanında sağlamalıdır; meslek hastalığı şüphesi olan kişilerin teşhis veya tıbbi gözlem süresince, onlarla imzalanmış olan iş sözleşmesi feshedilemez veya sonlandırılamaz. 　　Kanser şüphesi olan hastaların teşhis ve tıbbi gözlem sürecindeki masrafları, işveren tarafından karşılanır. 　　56. İşverenler, meslek hastalığına yakalanmış kişilerin yasalarla belirlenen meslek hastalığı haklarından yararlanmalarını sağlamalıdır. 　　İşverenler, **ilgili düzenlemelere uygun olarak, meslek hastalığına yakalanmış kişilerin tedavi edilmesini, iyileştirilmesini ve düzenli kontrollerinin yapılmasını sağlamalıdır. 　　İşveren, orijinal işinde çalışmaya devam etmesi uygun olmayan meslek hastalığına sahip kişileri mevcut görevlerinden almalı ve onlara uygun bir yer bulmalıdır. 　　İşverenler, mesleki hastalık riskleriyle karşılaşan işlerde çalışan işçilere uygun bir görev tazminatı sağlamalıdır. 　　Madde 57: Meslek hastalığına yakalanmış kişilerin teşhis, tedavi ve rehabilitasyon giderleri ile iş göremez hale gelmiş veya sakat kalmış meslek hastalığı hastalarının sosyal güvenliği, **ilgili iş kazası sigortası düzenlemelerine göre yürütülür. 　　58. Madde: Meslek hastalığına yakalanmış kişiler, yasalar uyarınca iş kazası sigortasından yararlanmanın yanı sıra, ilgili medeni hukuk kuralları gereğince tazminat alma hakkına da sahiptirler; bu kişiler, tazminat taleplerini işverenden yapma hakkına sahiptirler. 　　59. Madde: Bir işçi mesleki bir hastalığa yakalandığı halde, işveren yasal olarak iş kazası sigortasına dahil olmamışsa, bu kişinin tıbbi ve yaşam güvencesi işveren tarafından karşılanır. 　　Madde 60: Meslek hastalığına sahip kişiler iş yerlerini değiştirdiklerinde, yasalar uyarınca sahip oldukları haklar aynı kalır. 　　İşverenler, bölünme, birleşme, feshedilme, iflas gibi durumlar meydana geldiğinde, mesleki hastalık riskleriyle karşılaşan işlerde çalışan işçilerin sağlık kontrollerini yaptırmalı ve **ilgili düzenlemelere uygun olarak mesleki hastalığı olan kişileri uygun şekilde yerleştirmelidir. 　　61. İşvereni artık mevcut olmayan veya iş ilişkisinin tespit edilemeyen meslek hastalığı hastaları, tıbbi yardım ve yaşam ile ilgili diğer konularda yerel halk **sosyal işler departmanlarından yardım talep edebilirler. 　　Yerel halk organları, ilgili bölgenin gerçek koşullarına göre başka önlemler almalı ve böylece yukarıdaki fıkra ile belirtilen meslek hastalığına yakalanmış kişilerin tıbbi tedavi görmesini sağlamalıdır. 　　Beşinci Bölüm: Denetim ve İnceleme
62. İl düzeyindeki ve daha üst düzeydeki halk sağlığı mesleki hijyen denetim ve yönetim departmanları, meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasalar, yönetmelikler, mesleki hijyen standartları ve sağlık gerekliliklerine göre, sorumluluk alanlarına uygun olarak meslek hastalıklarının önlenmesi çalışmalarını denetler ve inceler. 　　Madde 63: Güvenli üretim denetim ve yönetim departmanları, denetim görevlerini yerine getirirken aşağıdaki önlemleri alabilir: 　　(1) Denetlenen birimlere ve meslek hastalıkları riski bulunan alanlara girerek durumu öğrenmek ve delil toplamak; 　　(2) Meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasaların ve düzenlemelerin ihlaliyle ilgili belgeleri incelemek veya kopyalamak ve örnekler toplamak; 　　(3) Meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yasaları ve düzenlemeleri ihlal eden birimleri ve bireyleri bu ihlalleri durdurmaya zorlamak. 　　64. Mesleki hastalık tehlikelerine yol açan bir kaza meydana geldiğinde veya tehlike durumunun mesleki hastalık kazalarına neden olabileceğine dair kanıtlar varsa, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları aşağıdaki geçici kontrol önlemlerini alabilir:
(a) Mesleki hastalık kazalarına yol açan işlemlerin durdurulmasını emretmek;
(b) Mesleki hastalık kazalarına neden olan veya bu tür kazalara yol açabilecek malzemelerin ve ekipmanların mühürlenmesi;
(c) Mesleki hastalık kazası meydana gelen yerin kontrol altına alınması. 　　Mesleki hastalık tehlike olayları veya tehlike durumları etkili bir şekilde kontrol altına alındıktan sonra, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları kontrol önlemlerini derhal kaldırmalıdır. 　　Madde 65: Mesleki sağlık denetim görevlileri, görevlerini yasalara uygun olarak yerine getirirken denetim ve uygulama yetkilerini gösteren belgeleri ibraz etmelidir. 　　Mesleki sağlık denetimi görevlileri, görevlerine sadık kalmalı, adil bir şekilde yasaları uygulamalı ve yasal düzenlemelere sıkı sıkıya uymalıdır; işverenin gizlilikleri söz konusu olduğunda bunları korumalıdırlar. 　　Madde 66: Mesleki sağlık denetim görevlileri görevlerini yasalara uygun olarak yerine getirdiklerinde, denetlenen birimler denetimi kabul etmeli ve destek olmalı; reddetme veya engelleme yoluna gitmemelidir. 　　Madde 67: Sağlık idareleri, iş güvenliği denetim ve yönetim birimleri ile mesleki sağlık denetimi görevlileri görevlerini yerine getirirken aşağıdaki davranışlarda bulunamazlar:
(1) Yasal şartları karşılamayan projelere ilgili belgeleri veya yetkinlik sertifikalarını vermek veya onaylamak;
(2) Zaten gerekli belgelere sahip olan projeler için denetim ve gözetim görevlerini yerine getirmemek;
(3) İşverenin meslek hastalıklarına yol açabilecek tehlikelere sahip olduğunu tespit ettiklerinde, yasalara uygun olarak zamanında önlemler almamak;
(4) Bu kanuna aykırı diğer davranışlar. 　　Madde 68: Mesleki sağlık denetimi görevlileri, yasal olarak nitelik tespitinden geçmelidir. 　　Mesleki sağlık denetim ve yönetim departmanları, kadro oluşturmayı güçlendirmeli, mesleki sağlık denetim ve uygulama görevlilerinin politik ve mesleki niteliklerini artırmalı; bu yasa ile diğer ilgili yasalar ve düzenlemeler hükümlerine uygun olarak iç denetim sistemleri kurmalı ve geliştirmeli; çalışanlarının yasaları ve düzenlemeleri uygulama durumunu ve disiplini gözetme durumlarını denetlemelidir. 　　Altıncı Bölüm: Hukuki Sorumluluklar
Madde 69 – İnşaat sahipleri, bu yasanın hükümlerine aykırı olarak aşağıdaki davranışlardan birini gerçekleştirirse, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları ile sağlık idareleri, görev dağılımlarına göre uyarıda bulunur ve düzeltilmesi için belirli bir süre verirler. Belirlenen süre içinde düzeltilmezse, on bin yuan ile beş yüz bin yuan arasında para cezası verilir. Durum ciddiyet kazanırsa, meslek hastalıklarına yol açabilecek faaliyetlerin durdurulması emredilir veya ilgili halk organlarına, Devlet Konseyi’nin belirlediği yetkiler doğrultusunda inşaatın durdurulması veya kapatılması talimatı verilir:
(1) Meslek hastalıklarına yol açabilecek risklerin önceden değerlendirilmesi gereken durumlarda bu işlemin yapılmaması;
(2) Radyoaktif meslek hastalıklarına yol açabilecek riskler bulunan inşaat projelerinde, gerekli radyoaktif meslek hastalıkları risk değerlendirme raporlarının sunulmaması veya bu raporların sağlık idaresi tarafından onaylanmadan inşaata başlanması;
(3) İnşaat projelerindeki meslek hastalıklarına karşı koruma önlemlerinin, ana yapıyla birlikte tasarlanmaması, aynı zamanda inşa edilmemesi ve aynı zamanda üretime veya kullanıma sokulmaması;
(4) İnşaat projelerindeki meslek hastalıklarına karşı koruma önlemlerinin tasarımının ilgili meslek sağlığı standartlarına ve sağlık gerekliliklerine uymaması, veya radyoaktif meslek hastalıklarına yol açabilecek riskler bulunan inşaat projelerindeki koruma önlemlerinin tasarımının sağlık idaresi tarafından onaylanmadan inşa edilmesi;
(5) Meslek hastalıklarına karşı koruma önlemlerinin etkinliğinin gerektiği şekilde değerlendirilmemesi;
(6) İnşaat projelerinin üretime veya kullanıma sokulmasından önce, meslek hastalıklarına karşı koruma önlemlerinin gerektiği şekilde denetlenip onaylanmamış olması. 　　Madde 70 – Bu Kanun hükümlerine aykırı olarak aşağıdaki davranışlardan biri gerçekleştirilirse, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı tarafından uyarı yapılır ve düzeltilmesi için belirli bir süre verilir; süre içinde düzeltilmezse on bin yuan’a kadar para cezası verilir:
(1) İş yerlerindeki meslek hastalıklarına neden olan faktörlerin tespit ve değerlendirme sonuçlarının arşivlenmemesi, bildirilmemesi veya kamuoyuna açıklanmaması;
(2) Bu Kanun’un yirminci maddesinde belirtilen meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin yönetim önlemlerinin alınmaması;
(3) Meslek hastalıklarının önlenmesine ilişkin kuralların, işlem prosedürlerinin ve acil durum müdahale önlemlerinin gerektiği şekilde kamuoyuna açıklanmaması;
(4) Çalışanların meslek sağlığı konusunda eğitilmesinin sağlanmaması veya çalışanların kişisel meslek hastalığı koruma önlemleri konusunda rehberlik ve denetim yapılmaması;
(5) Meslek hastalıklarına neden olabilecek kimyasal malzemelerin ülkede ilk kez kullanılması veya ithal edilmesi durumunda, toksisite değerlendirme bilgilerinin ve ilgili departmanlar tarafından onaylanan veya kaydedilen belgelerin gerektiği şekilde gönderilmemesi. 　　Madde 71 – İşverenler, bu Kanun hükümlerini ihlal ederek aşağıdaki davranışlardan birini gerçekleştirirse, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı tarafından belirli bir süre içinde düzeltmeye zorlanır, uyarılır ve ayrıca 50.000 ile 100.000 yuan arasında para cezasına çarptırılabilir:
(1) Meslek hastalığı riski yaratan faaliyetleri, düzenlemelere uygun olarak zamanında ve doğru bir şekilde iş güvenliği denetim ve yönetim departmanına bildirmemek;
(2) Meslek hastalığı riski faktörlerinin günlük izlenmesinden sorumlu bir kişi atanmamış olması veya izleme sisteminin düzgün çalışmaması;
(3) İş sözleşmesi imzalanırken veya değiştirilirken işçilere meslek hastalığı risklerine dair gerçek bilgilerin verilmemesi;
(4) Düzenlemelere uygun olarak meslek sağlığı kontrolleri yapmamak, meslek sağlığı izleme dosyaları oluşturmamak veya kontrol sonuçlarını yazılı olarak işçilere bildirmemek;
(5) İşçiler işverenden ayrılırken, meslek sağlığı izleme dosyasının kopyasını vermeme. 　　Madde 72 – İşverenler, bu yasanın hükümlerini ihlal ederek aşağıdaki eylemlerden birini gerçekleştirdiğinde, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı tarafından uyarılır ve belirli bir süre içinde düzeltilmesi istenir. Süre içinde düzeltilmezse, 50.000 ile 200.000 yuan arasında para cezasına çarptırılır; durum ciddiyse, meslek hastalıklarına yol açan faaliyetlerin durdurulması emredilir veya ilgili halk mahkemesine, Devlet Konseyi’nin belirlediği yetkiler doğrultusunda işletmenin kapatılması için başvurulur:

1) İş yerindeki meslek hastalığına yol açan faktörlerin yoğunluğu veya konsantrasyonu, ilgili meslek sağlığı standartlarını aşıyorsa;
2) Meslek hastalıklarına karşı koruma ekipmanları ve bireysel kullanım için gerekli koruyucu malzemeler sağlanmamışsa, veya sağlanan ekipmanlar ve malzemeler ilgili meslek sağlığı standartlarına ve hijyen gerekliliklerine uymuyorsa;
3) Meslek hastalıklarına karşı koruma ekipmanları, acil durum müdahale ekipmanları ve bireysel kullanım için gerekli koruyucu malzemeler düzenli olarak bakım, onarım ve test edilmemişse, veya normal çalışma durumunda tutulamıyorsa;
4) İş yerindeki meslek hastalığına yol açan faktörler düzenli olarak test edilip değerlendirilmemişse;
5) İş yerindeki meslek hastalığına yol açan faktörler giderildikten sonra bile ilgili meslek sağlığı standartlarına ve hijyen gerekliliklerine ulaşılamıyorsa ve bu faktörlerin bulunduğu faaliyetler durdurulmamışsa;
6) Meslek hastalığı olan kişilerin veya meslek hastalığı şüphesi olan kişilerin tedavisi düzenli olarak yapılmamışsa;
7) Akut meslek hastalığı tehlikesi meydana geldiğinde veya oluşabileceğinde derhal acil durum müdahaleleri ve kontrol önlemleri alınmamışsa veya durum düzenli olarak bildirilmemişse;
8) Ciddi meslek hastalığı riski olan iş pozisyonlarında düzenlemelere uygun şekilde uyarı işaretleri ve Çince uyarı bilgileri konulmamışsa;
9) İş güvenliği denetim ve yönetim departmanının denetimlerini reddetmişse;
10) Meslek sağlığı izleme kayıtları, iş yerindeki meslek hastalığına yol açan faktörlerin test ve değerlendirme sonuçları gibi ilgili belgeleri gizlemiş, tahrif etmiş, değiştirmiş veya yok etmişse, veya meslek hastalığı teşhisi ve değerlendirmesi için gerekli bilgileri vermeyi reddetmişse;
11) Meslek hastalığı teşhisi ve değerlendirme masrafları ile meslek hastalığı olan kişilerin tıbbi ve yaşam destek masraflarını düzenlemelere uygun şekilde karşılamamışsa. 　　Madde 73: İşverene, mesleki hastalıklara yol açabilecek ekipman ve malzemeler sağlayanlar, düzenlemelere uygun olarak Çince kullanım kılavuzları sağlamaz veya uyarı işaretleri ile Çince uyarı açıklamaları koymazlarsa, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı tarafından belirli bir süre içinde düzeltmeye zorlanır, uyarılır ve 50.000 yuan ile 200.000 yuan arasında para cezasına çarptırılır. 　　Madde 74: İşverenler ve sağlık kuruluşları, meslek hastalıklarını veya şüpheli meslek hastalıklarını düzenlemelere uygun şekilde bildirmezlerse, ilgili denetim organları görev dağılımlarına göre onlara belirli bir süre içinde düzeltme yapmalarını emreder, uyarıda bulunur ve 10.000 yuan’a kadar para cezası verebilir; sahtekarlık yapanlara ise 20.000 yuan ile 50.000 yuan arasında para cezası verilir. Doğrudan sorumlu yöneticiler ve diğer doğrudan sorumlu kişilere ise yasalara uygun olarak rütbe indirimi veya görevden alınma cezası verilebilir. 　　Madde 75 – Bu Kanun hükümlerine aykırı olarak aşağıdaki durumlardan birinin meydana gelmesi halinde, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı, gerekli düzeltmelerin belirli bir süre içinde yapılmasını emreder ve 50.000 ile 300.000 yuan arasında idari para cezası uygular; durum ciddi ise, mesleki hastalıklara yol açabilecek faaliyetlerin durdurulmasını emreder veya ilgili halk mahkemesinden, Devlet Konseyi’nin belirlediği yetkiler çerçevesinde işletmenin kapatılmasını talep eder:
(1) Teknoloji, üretim süreçleri, ekipmanlar ve malzemelerin mesleki hastalıklara yol açabileceğini gizleyerek bu tür ekipmanların kullanılması;
(2) İş yerinin gerçek mesleki sağlık durumunun gizlenmesi;
(3) Akut mesleki yaralanmalara yol açabilecek zehirli, zararlı iş yerleri, radyasyonla çalışılan yerler veya radyoaktif izotopların taşınması ve saklanmasının bu Kanun’un 25. maddesi hükümlerine uymaması;
(4) Mesleki hastalıklara yol açabilecek ekipman veya malzemelerin kullanılması;
(5) Mesleki hastalıklara yol açabilecek faaliyetlerin, mesleki hastalık koruma imkanları olmayan işletmelere veya bireylere devredilmesi veya bu tür işletmelerin/bireylerin bu tür faaliyetleri üstlenmesi;
(6) Mesleki hastalık koruma ekipmanlarının veya acil durum yardım tesislerinin izinsiz olarak sökülmesi veya kullanımının durdurulması;
(7) Mesleki sağlık kontrolünden geçmemiş işçilerin, mesleki yasaklara sahip işçilerin, reşit olmayan işçilerin veya hamile veya emziren kadın çalışanların mesleki hastalıklara yol açabilecek işlerde veya yasaklanmış işlerde çalıştırılması;
(8) İşçilere mesleki hastalık koruma önlemleri olmadan iş yapmaları için talimat verilmesi. 　　Madde 76: Mesleki hastalıklara yol açabilecek cihazların veya malzemelerin kullanımı açıkça yasaklanmış olmasına rağmen bunların üretimi, işletilmesi veya ithal edilmesi durumunda, ilgili yasalar ve idari düzenlemeler uyarınca ceza verilir. 　　Madde 77: İşveren, bu yasanın hükümlerini ihlal ederek işçilerin yaşamı ve sağlığına ciddi zararlar vermişse, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanı, mesleki hastalıklara yol açan faaliyetlerin durdurulmasını emreder veya ilgili halk mahkemesinden, Devlet Konseyi’nin belirlediği yetkiler çerçevesinde işletmenin kapatılmasını talep eder ve ayrıca on bin yuan ile elli bin yuan arasında para cezası uygular. 　　Madde 78: İşverenler, bu yasanın hükümlerini ihlal ederek ciddi mesleki hastalık tehlikelerine veya başka ciddi sonuçlara yol açarsa ve bu durum suç teşkil ederse, doğrudan sorumlu yöneticiler ve diğer doğrudan sorumlu kişiler yasalara göre cezai sorumluluğa tabi tutulur. 　　Madde 79: Mesleki sağlık teknik hizmetleri konusunda gerekli yetkinlik onayını almadan bu tür hizmetlerde bulunanlar veya tıbbi sağlık kuruluşları, onay almadan mesleki sağlık kontrolleri ve meslek hastalıkları teşhisi yaparsa, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları ile sağlık idareleri, görev dağılımlarına göre söz konusu yasa dışı faaliyetlerin derhal durdurulmasını emreder ve elde edilen yasa dışı gelirlerin müsaderesini yapar; elde edilen yasa dışı gelir beş bin yuanın üzerindeyse, bu gelirin iki katından on katına kadar ceza uygulanır; yasa dışı gelir yoksa veya beş bin yuanın altındaysa, beş bin yuan ile elli bin yuan arasında ceza verilir; durum ciddiyse, doğrudan sorumlu yöneticiler ve diğer doğrudan sorumlu kişilere yasalara uygun olarak rütbe indirimi, görevden alma veya işten çıkarma cezası verilir. 　　Madde 80 – Mesleki sağlık teknik hizmetleri sunan kuruluşlar ile mesleki sağlık kontrolleri ve meslek hastalıklarının teşhisi işlerini yürüten sağlık kuruluşları, bu Kanun hükümlerine aykırı olarak aşağıdaki davranışlardan birini gerçekleştirirse, iş güvenliği denetim ve yönetim departmanları ile sağlık idare departmanları görev dağılımlarına göre söz konusu yasa dışı faaliyetlerin derhal durdurulmasını emreder, uyarıda bulunur ve yasa dışı kazançların el konulmasını sağlar; yasa dışı kazanç beş bin yuanın üzerindeyse, yasa dışı kazancın iki katından beş katına kadar para cezası verilir; yasa dışı kazanç yoksa veya beş bin yuanın altındaysa, beş bin yuan ile yirmi bin yuan arasında para cezası verilir; durum ciddiyet kazanırsa, yetkilendirme veya onayı yapan kurum ilgili kuruluşun yetkilerini iptal eder; doğrudan sorumlu yöneticilere ve diğer doğrudan sorumlu kişilere yasalara uygun olarak rütbe indirimi, görevden alınma veya işten çıkarma cezası verilir; suç oluşturuyorsa, yasalara uygun olarak cezai sorumluluk takip edilir:
(1) Yetkilendirme veya onay kapsamının dışında mesleki sağlık teknik hizmetleri sunmak veya mesleki sağlık kontrolleri ve meslek hastalıklarının teşhisi işlerini yürütmek;
(2) Bu Kanun hükümlerine uygun olarak yasal görevleri yerine getirmemek;
(3) Sahte belgeler düzenlemek. 　　Madde 81: Meslek hastalığı teşhis ve değerlendirme komitesi üyeleri, meslek hastalığı teşhisiyle ilgili anlaşmazlıkların taraflarından para veya başka çıkarlar alırsa uyarılır; aldıkları para ve mal varlıkları müsadere edilir. Ayrıca üç bin yuan ile elli bin yuan arasında para cezası verilebilir. Bu kişilerin meslek hastalığı teşhis ve değerlendirme komitesi üyesi olarak görev yapma hakları iptal edilir ve eyaletlerin, özerk bölgelerin ve doğrudan yönetilen şehirlerin halk sağlığı idareleri tarafından oluşturulan uzman havuzundan da çıkarılırlar. 　　Madde 82: Sağlık idare organları ve iş güvenliği denetim yönetim organları, meslek hastalıkları ve meslek hastalığı tehlike olaylarını düzenlemelere uygun olarak bildirmezlerse, üst düzey idare organları tarafından düzeltilmeleri istenir, eleştirilirler ve uyarıya tabi tutulurlar; yanlış veya gizli bilgi verenlerin ise birim sorumlularına, doğrudan sorumlu yöneticilere ve diğer doğrudan sorumlu kişilere yasalara göre rütbelerinin düşürülmesi, görevlerinden alınmaları veya işten çıkarılmaları gibi cezalar verilir. 　　Madde 83: İl düzeyinde ve daha üst düzeydeki yerel halk yönetimleri, meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü konusunda bu yasaya uygun olarak görevlerini yerine getirmezlerse ve ilgili idari bölgede ciddi meslek hastalığı tehlike olayları meydana gelip ciddi toplumsal etkiler oluşursa, doğrudan sorumlu olan yöneticilere ve diğer doğrudan sorumlu kişilere yasalara göre ağır kınama cezasından işten çıkarma cezasına kadar çeşitli cezalar verilir. 　　İl düzeyi ve üzerindeki halk **mesleki sağlık denetim ve yönetim departmanları, bu yasada belirtilen görevleri yerine getirmezlerse, yetkilerini kötüye kullanırlar, görevlerini ihmal ederler veya kişisel çıkarlar için usulsüzlük yaparlarsa, yasalara göre doğrudan sorumlu olan yöneticilere ve diğer doğrudan sorumlu kişilere ağır kınama veya rütbe indirimi cezası verilir; mesleki hastalıklara yol açan kazalar veya başka ciddi sonuçlar meydana gelirse, yasalara göre görevden alma veya işten çıkarma cezası verilir. 　　Madde 84: Bu Kanun hükümlerine aykırı davranışlar suç oluşturduğunda, yasalara göre cezai sorumluluk uygulanır. 　　Yedinci Bölüm: Ek Hükümler Madde 85: Bu Kanun’daki aşağıdaki terimlerin anlamları: Mesleki hastalık tehlikeleri, mesleki faaliyetlerde bulunan işçilerde mesleki hastalıklara yol açabilecek çeşitli tehlikeleri ifade eder. Mesleki hastalık risk faktörleri şunları içerir: Mesleki faaliyetler sırasında ortaya çıkan çeşitli zararlı kimyasal, fiziksel ve biyolojik faktörler ile iş sürecinde oluşan diğer mesleki tehlikeler. 　　Mesleki yasaklar, bir çalışanın belirli bir mesleği icra ettiğinde veya belirli mesleki hastalık tehlikelerine maruz kaldığında, genel iş gücüne kıyasla mesleki hastalıklara daha kolay yakalanmasını, mevcut hastalıklarının kötüleşmesini veya iş sırasında başkalarının hayatı ve sağlığı için tehlike oluşturabilecek hastalıkların ortaya çıkmasını beraberinde getiren bireysel özel fizyolojik veya patolojik durumları ifade eder. 　　Madde 86: Bu Kanun’un ikinci maddesinde belirtilen işverenler dışındaki kuruluşlarda meslek hastalıklarına yol açan durumlar ortaya çıkarsa, bu kuruluşların meslek hastalıklarının önlenmesi ve kontrolü ile ilgili faaliyetleri bu Kanun hükümlerine göre yürütülebilir. 　　İş gücü gönderim yapan işverenler, bu yasada belirtilen işveren yükümlülüklerini yerine getirmelidir. 　　Çin Halk Kurtuluş Ordusu’nun bu yasayı uygulama yöntemi, Devlet Konseyi ve Merkez **Komitesi tarafından belirlenir. 　　Madde 87: Tıbbi kurumlarda radyoaktif mesleki hastalıkların önlenmesine ilişkin denetim ve yönetim, sağlık idare organları tarafından bu yasanın hükümlerine göre yürütülür. 　　Madde 88: Bu Kanun, 1 Mayıs 2002 tarihinden itibaren yürürlüğe girer.