Soğuk dalgalar sık sık gelirken, rafineri ve petrokimya şirketleri kışı nasıl güvenli bir şekilde geçirebilir?

Thread Content

Kuzeyin kış mevsiminin özellikleri düşük sıcaklıklar, kuruluk, şiddetli rüzgarlar ve sık sık kar yağışlarıdır. Bu özellikler, insanların günlük yaşamını, özellikle de açık hava aktivitelerini büyük ölçüde zorlaştırır ve rafineri işletmelerinin güvenli üretim süreçlerini daha da zorlaştırır. Kış gelmeden önce, deneyimli sürücüler araçları için düşük sıcaklıkta çalışan yağlar, cam suyu gibi malzemeleri değiştirirler. Peki biz, rafineri işletmelerinde “sürücü” olarak, kışın getirdiği zorluklarla nasıl başa çıkmalı ve büyük ve karmaşık rafineri tesislerinin güvenli bir şekilde kışı atlatabilmesini nasıl sağlamalıyız? Cihazın kışı güvenli bir şekilde geçirmesini sağlamak için öncelikle kuzeyin kış koşullarını anlamak ve buna göre hareket etmek gerekir: Anahtar kelime: Düşük sıcaklık. Kuzeydeki kış sıcaklıkları genellikle -15 ile 10°C arasında değişir ve sıfır derecenin altındadır. Düşük sıcaklıkların insanlar üzerindeki etkileri 1) Vücut durumu: Düşük sıcaklıklar, vücudun aktivitesini azaltır, insanın dış dünyaya olan tepkilerini yavaşlatır ve dış etkilere karşı dayanıklılığını zayıflatır. Kış aylarında düşme, kırık gibi sorunlar daha sık görülür ve dış mekanlarda yapılan işlerin riskleri belirgin şekilde artar. 2) Ağır kıyafetler: Bir yandan hareket kabiliyetini kısıtlar, objektif olarak kişisel yaralanma kazalarının oluşma ihtimalini artırır ； Diğer yandan, giysiler ve aksesuarlar arttıkça statik elektrik gibi riskler de artar. Kaza örneği: 31 Ocak 2008, saat 22:30’da, bir klor-alkali fabrikasının tuz deposunda tuz yükleme işlemi yapılıyordu. İşçi Zhou, tuz yükleme makinesini çalıştırdı; ancak atkısı makinenin hareketli miline dolandı ve bu da onun makinenin içine sürüklenmesine ve sıkışarak ölmesine neden oldu. 3) Sorumluluk duygusunun azalması: Aşırı soğuk kış aylarında, dış mekanlarda yapılan denetimler ve gözetim gibi rutin işlemler sık sık yetersiz şekilde gerçekleştirilmekte; bu da subjektif olarak kazaların oluşma ihtimalini artırmakta ve güvenli üretimin son savunma hattı zayıflamaktadır. Kaza örneği: 1 Şubat 2010 saat 3:30’da, bir basınç düşürme tesisisinde çalışan Zhao, dış alanlarda denetim yapmaktaydı. Saat 6:30’da aynı vardiyadaki diğer çalışanlar denetim yaparken Zhao’nun tesisin kükürtlü atık su pompasının yanında yere yattığını fark ettiler. Hastaneye kaldırılmasına rağmen öldüğü tespit edildi; ölüm nedeni hidrojen sülfür zehirlenmesiydi. Yönetmeliklere göre cihazların kesintisiz olarak denetlenmesi gerekiyordu; Zhao’nun kaza geçirdiği bölgede denetim sıklığı saatte bir kezdi. Ancak soğuk hava nedeniyle ekip gerektiği gibi denetim yapmadı ve bu yüzden zehirlenerek bayılan Zhao zamanında tespit edilemedi ve kurtarılamadı, sonuç olarak ölüm olayı meydana geldi. Düşük sıcaklığın ekipmanlar üzerindeki etkisi 1) Suyla temas eden ekipmanlar: Esas olarak çalışma ortamı olarak buhar, su içeren malzemeler ve çeşitli suları kullanan ekipmanları ifade eder. Kış aylarında sıcaklıklar eksi seviyelere düşer; bu da don olaylarına ve boru hatlarının tıkanmasına neden olur. Şiddetli durumlarda don nedeniyle meydana gelen genişleme ekipmanlara zarar verir, sızıntılara ve ikincil kazalara yol açar. Sıcaklıklar yükselip buzlar eridiğinde kaza riski en yüksek seviyededir. Kaza örneği: 9 Aralık 2011, saat 16:20’de, bir gübre fabrikasında yalıtım işleri yapan Tang adlı çalışan, 12 metre yüksekliğindeki platformda fraksiyonlaştırma kulesinin yalıtımını onarmakla meşguldü. Platformun bir yanındaki 1,0 MPa’lık buhar hattının tahliye vanası aniden patladı ve yüksek sıcaklıktaki buhar Tang’a doğru fışkırdı. Panik içinde platformdan aşağıdaki kata düşen Tang’ın kemikleri kırıldı; ayrıca yüksek sıcaklıktaki buhar nedeniyle geniş alanlarda yanıklar oluştu ve ciddi solunum yolu hasarı meydana geldi. Kazanın nedeni, vananın içindeki suyun donması ve vananın genleşerek patlamasıydı; öğleden sonra sıcaklığın yükselmesiyle buz eridi ve bu da buharın dışarı fışkırmasına yol açtı. 2) Yüksek donma noktalı ortam ekipmanları: Hava sıcaklığı ortamın donma noktasının altına düştüğünde, etkili ısı yalıtımı olmadığı durumlarda ortam kısmen donar, akışkanlığı azalır ve bu da hızla tüm sürecin durmasına ve ardından tüm hattın donmasına neden olur. Rafineri ve kimya işletmelerinde kullanılan malzemelerin çoğu yanıcı ve patlayıcı olduğundan, geniş alanlarda uzun mesafelerde donma oluştuğunda ısıtma, ateşle işlem yapma gibi önlemler alınması kaçınılmaz hale gelir. Bu süreçte riskler son derece yüksektir ve müdahale etmek oldukça zordur; en ufak bir dikkatsizlik ciddi kayıplara yol açabilir. Kaza örneği: 9 Ocak 1999 saat 7:50’de, bir rafinerinin düşük ve yüksek basınçlı işleme ünitelerinden çıkan katı yakıt hatlarında, ısıtma buharının yetersiz olması nedeniyle katı yakıtın donması sonucu bir kaza meydana geldi. DN300 çapında ve 1.700 metre uzunluğundaki bu hat, bölümlere ayrılarak ısıtılması, manuel olarak kesilmesi ve değiştirilmesi gibi çeşitli yöntemlerle 16 Ocak’ta tamamen onarıldı. Bu olay, tesisin üretim dengesini bozdu; sorunun çözülmesi sırasında büyük miktarda kirli yağ ve katı atık oluştu ve ciddi ekonomik kayıplar yaşandı. 3) Ölçüm cihazları: Modern rafineri tesislerinde, çeşitli ölçüm cihazları ve DCS tarafından desteklenen otomasyon kontrol sistemleri, operatörlerin gözü ve yardımcısı görevi görür. Kış aylarında düşük sıcaklıklar nedeniyle ölçüm cihazlarının arızalanması, tesisin belirli bölümlerinin kontrolünün kaybedilmesine doğrudan yol açabilir. Eğer arızalanan cihazlar kritik bölgeleri veya senkronizasyon süreçlerini etkiliyorsa, bu durum ciddi sonuçlara da neden olabilir. Kaza örneği: 15 Şubat 2014, saat 7:44’te, bir tesisin benzin emiş kulesindeki basınç kontrol valfi PIC602’nin ölçüm borusu dondu. Bu durum, basınç göstergelerinin çalışmamasına ve otomatik kontrol sisteminin bozulmasına neden oldu. Sonuç olarak fraksiyonasyon kulesinde aşırı basınç oluştu, güvenlik valfleri devreye girdi ve büyük miktarda yanıcı madde meşale sistemine aktı. Bu olay, üretimde dalgalanmalara ve malzeme kaybına yol açtı. Anahtar kelimeler: Kuru hava. Kış aylarında hava kuru olduğundan, yangın ve patlama olaylarının meydana gelme ihtimali objektif olarak artar. Aynı zamanda kuru hava, statik elektriğin atılmasını zorlaştırır ve statik elektrik birikimine yol açar. Hem çalışanlarda hem de hareket halindeki malzemelerde statik elektrikten kaynaklanan kıvılcım oluşma ihtimali **artar. Aynı işlemler, sıcak ve nemli mevsimlerde sorunsuz gerçekleşir; ancak kış mevsimine girildiğinde ateş kaynakları açısından yangın ve patlama riskleri artar. Kaza örneği: 2002 Aralık ayında, Jiangsu’nun Danyang kentindeki bir fabrikanın hamur işleme bölümünde, işçiler asetat vinili reaktörün içine vakum pompasıyla çekiyorlardı. Varilde yaklaşık 30 kg kaldığında aniden bir patlama meydana geldi ve 4 kişi yaralandı; bunlardan 2’sinin durumu ağır oldu. Kazanın nedeni, vinil asetat maddesinin plastik borulardan hızlı bir şekilde akarken statik elektrik birikmesidir. Plastik borular metal varillere temas ettiğinde, yüksek ve düşük voltaj arasındaki potansiyel fark nedeniyle deşarj olur ve bu da havadaki vinil asetat buharlarını ateşleyerek patlamaya yol açar. Anahtar kelime üç: Buz ve karın kış aylarında günlük yaşam üzerindeki etkileri esas olarak ulaşım ve kayıp düşme kazalarıdır. Rafineri tesislerinde ise platformlar ve merdivenler nedeniyle kayma daha da tehlikeli hale gelir. Bunun yanı sıra, aşırı kalın kar birikintileri de fabrika binaları ve makine kulübelerinin çatıları üzerindeki yükü artırarak çöküşlere yol açan önemli bir faktördür. Yüksek yerlerde oluşan buzların erimesi sırasında düşen buz parçaları ise hem insanlar hem de ekipmanlar için tehlike oluşturur. Rafineri ve petrokimya işletmelerinin kış aylarında karşılaştığı başlıca güvenlik sorunlarını öğrendikten sonra, bunlara nasıl yanıt vermeliyiz? Personel ve yönetim açısından: 1) Çeşitli işlerin yürütülme durumunun daha sık denetlenmesi, her seviyedeki operatörlerin hava koşullarındaki zorlukların üstesinden gelmeleri ve işlerini daha iyi tamamlamaları için teşvik edilmesi; iş güvenliği kıyafetlerinin standartlara uygun şekilde giyilmesi; iş kıyafetleri dışındaki kıyafetlerin ve aksesuarların sıkı bir şekilde kontrol edilmesi; özellikle atkı, ısı yalıtımlı eldivenler, ısı yalıtımlı maske ve kulak koruyucularının kullanımına dikkat edilmesi ； Çalışanların, yanıcı ve patlayıcı alanlara girmeden önce statik elektriği bilinçli olarak boşaltmaları konusunda eğitilmesi. 2) İşleri makul bir şekilde planlayın; örneğin kış aylarında yapılan işlerde gözetim sırasında bireysel gözetim süresini azaltın ve daha sık rotasyonla gözetim yapın ； Çalışanları, kış aylarında kar yağdıktan ve buz oluştuktan sonra trafik güvenliğine dikkat etmeye, yüksek yerlerden düşen buzlarla ilgili risklere dikkat etmeye ve tesislerde zamanında kar ve buz temizliği yapmaya teşvik edin. 3) İş başlamadan önce, ister görevli personelin risk tespiti olsun ister yüklenicinin iş öncesi eğitimi ve JHA analiziyle ilgili bilgilendirmeler olsun, kış aylarında güvenli üretimin özellikleri tam anlamıyla dikkate alınmalı; hava koşullarının neden olduğu çeşitli riskler tam olarak tespit edilip personel bilgilendirilmelidir ； Çeşitli işlemler gerçekleştirilirken, iş öncesinde tespit edilen risklere göre kendini koruma bilincini artırmak, etrafı dikkatle izlemek, işlemleri standartlara uygun şekilde yürütmek, birbirlerini uyarıp denetlemek ve kış aylarındaki risklerin kontrol altında tutulmasını sağlamak gerekmektedir. 4) Kış aylarındaki aşırı soğuk hava koşullarında işin zorluklarını önemsemek ve anlamak; örneğin, şirketler tarafından yürütülen tehlike tespiti ödül programlarında, soğuk hava koşullarında tehlikelerin tespit edilmesindeki zorluğu ve bu tehlikelerin oluşturabileceği ciddi sonuçları göz önünde bulundurarak ödül miktarlarını uygun şekilde artırmak ve böylece görevli personelin çalışma motivasyonunu yükseltmek. Ekipman açısından, ekipmanların kışı güvenli bir şekilde geçirmesi, kış aylarında güvenli üretimin temeli ve anahtarıdır. Temel olarak, kışın don ve yoğuşmayı önlemeye yönelik bir dizi koruma çalışması yürütülür. Bu çalışmaların erken başlatılması, etkin bir şekilde uygulanması ve süreç boyunca sürdürülmesi gerekmektedir. Aşağıdaki 6 unsura dikkat edilmelidir: Kışa yönelik önlemlerin parçalara ayrılması, sorumlulukların belirlenmesi; belirli bir kışlık güvenli üretim önleminin tüm sürecinin ilgili görevlilere dağıtılması. Örneğin bir ısıtma hattında, testlerden sorun gidermeye, düşük sıcaklık koşullarında kullanıma alınmasından, kullanım sırasında sıcaklık ve üretim durumuna göre ayarlamalara, kullanım süresince yapılan kontrol ve bakımlardan kış sonrası kullanımdan kaldırılmasına kadar olan tüm süreç tek bir görevli tarafından yürütülür. Bu sayede hem işlerin sürekliliği sağlanır hem de iş kalitesi korunur. Kıştan önce hazırlıklar: Zaman planlaması mümkün olduğunca erken yapılmalı, hazırlıklar için yeterli zaman bırakılmalıdır. Zaman planlarken belirsiz faktörler de göz önünde bulundurulmalıdır; örneğin bir buhar ısıtma hattını test etmek birkaç saat sürmesi beklenir, ancak bu süreçte bir sızıntı tespit edilirse sızıntının giderilmesi 1 güne çıkar ve sızıntıyı giderirken ısıtma borusunun değiştirilmesi gerektiği anlaşılırsa değiştirme işlemi 2 güne uzar. Benzer durumlar sık sık ortaya çıkar, bu yüzden erken planlama ve fazladan miktar konusunda dikkatli olmak gerekir. Kıştan önce hazırlıklar: Elektrik, ölçüm cihazları gibi yardımcı üretim ekipmanlarının hazırlanması; bir yandan da uzman personel ve ekipmanların hazır hale getirilmesi ； Diğer yandan, kış aylarındaki özel durumlarla ilgili üretim operatörleriyle iletişim kurma hazırlığı yapılır. Gerçek üretimde, ölçüm cihazlarında meydana gelen sorunların üretime belirgin etkileri olması, zamanın kısıtlı olması ve sorunların çözülmesinin zor olması nedeniyle, sorunların daha hızlı çözülmesi için ölçüm cihazları konusunda uzman kişilerin üretim birimleriyle sıkı iş birliği içinde olması gerekmektedir. Bu nedenle, ölçüm cihazlarıyla ilgili acil durum müdahale sürecindeki tarafların sorumluluk alanları belirlenmelidir. Kış döneminde: Alınan önlemlerin ayarlanması, tüm kış boyunca hava koşullarındaki değişiklikler ve üretimdeki ayarlamalar nedeniyle çeşitli önlemlerin sürekli olarak ayarlanması gerekmektedir. Tipik bir ayarlama ise buhar ısıtma hatlarındaki su tahliye cihazlarının, sıcaklık değişikliklerine göre zamanında ayarlanmasıdır ； Diğer yandan, çeşitli önlemlerin her türlü gereklilikle uyumlu olup olmadığını ve düzgün çalışıp çalışmadığını anlamak için bu önlemlerin denetlenmesi de şarttır; örneğin DCS cihazlarının verilerinin sahadaki göstergelerle uyuşup uyuşmadığına bakarak cihazların durumu değerlendirilir, sahadaki sıcaklık değerlerine göre ısıtma buharının kullanım miktarı kontrol edilir vb ； Ayarlamalar ve kontrollerden sonra iş devrinin sağlanmasına dikkat edilmeli, ayrıntılı bir devir teslim sistemi oluşturulmalıdır. Her görevdeki devir teslim içeriğinde kışa özgü önlemler ayrı olarak listelenmeli ve özellikle bu önlemlerin durum kontrolü ile ayarlamaları detaylı bir şekilde aktarılmalıdır. Kontrolün ve ayarların doğru yapılmasını, kontrollerin eksiksiz olmasını, kayıtların düzgün tutulmasını ve devir işlemlerinin sorunsuz gerçekleşmesini sağlamaya çalışın. Kış aylarında: Özel müdahale planları uygulanarak meydana gelen yerel don olayları ele alınmalıdır. Sorunların zamanında kontrol altına alınıp çözülmesi ve olayların daha da büyümesinin önlenmesi amaçlanır. Müdahale planlarının hazırlanması ve gerçekleştirilmesi sırasında kış koşullarının özellikleri dikkate alınmalıdır. Örneğin, vanaların donma sorununu çözerken önce soğuk su, ardından sıcak su ve en sonunda buhar kullanılmalıdır; böylece sıcaklığın hızla yükselmesi sonucu vanaların hasar görmesi, kazanın ve zararın büyümesi engellenir. Kış döneminde: Aşırı hava koşullarına müdahale. Aşırı düşük sıcaklıklar, yoğun kar yağışları ve şiddetli rüzgarlar gibi kışın aşırı hava koşulları, hem yaşamı hem de üretimi ciddi şekilde etkiler; bu yüzden kış gelmeden önce özel müdahale planları hazırlanmalıdır. Planlama ve uygulama aşamalarında, aşırı hava koşullarının üretim dışındaki etkilerine de dikkat edilmelidir; örneğin: Aşırı kar yağışları seyahatleri ciddi şekilde olumsuz etkilediğinde, vardiya değişimi yapan personelin zamanında fabrikaya ulaşamaması söz konusu olabilir. Bu durumda, mevcut vardiyadaki personelin fazla mesai yapması gibi durumlar göz önünde bulundurulmalıdır.