Pengenalan kepada Pengurusan Risiko Proses (PRM) – Kaedah Analisis Risiko Berperingkat oleh Dow Chemical

Thread Content

1. Standard Pengurusan Risiko Proses (PAMS)
Dow Chemical menggunakan teori pengurusan risiko proses dalam pengurusan keselamatan syarikatnya. Mereka telah menetapkan standard tersendiri, dan mempromosikan standard pengurusan risiko proses Dow Chemical secara aktif di semua anak syarikat mereka. Pengurus barisan pengeluaran di dalam syarikat mencapai matlamat untuk mengurangkan risiko secara berterusan dengan menggunakan dan melaksanakan teknik pengurusan risiko ； Guna pakai pengurusan risiko sistem untuk menilai dan mengawal bahan berbahaya, proses, serta aktiviti yang boleh menyebabkan kecederaan kepada manusia atau kerosakan pada harta benda dan alam sekitar. 1) Tujuan pelaksanaan standard pengurusan risiko proses
Tujuannya adalah untuk menguruskan risiko-risiko yang timbul secara tiba-tiba akibat kebakaran, letupan, atau tumpahan bahan kimia. Ia juga bertujuan untuk menentukan keperluan penilaian risiko sepanjang kitaran hayat fasiliti kilang tersebut, serta untuk mengenal pasti, menganalisis, dan menentukan keutamaan risiko-risiko tersebut. 　　2) Skop penggunaan standard pengurusan risiko proses
Standard ini digunakan untuk projek pelaburan, kemudahan sedia ada serta sebarang perubahan pada kemudahan tersebut. Ia juga digunakan untuk urus niaga penggabungan dan kerjasama yang dikendalikan oleh Dow, serta untuk menguruskan risiko yang timbul secara tiba-tiba dalam operasi pasaran atau kemudahan separa komersial. 　　2. Kandungan utama standard pengurusan risiko proses
Alat-alat utama dalam standard pengurusan risiko proses terdiri daripada 5 jenis: Bahan kimia yang bersifat reaktif – Analisis Risiko Proses (RC-PHA), Indeks Kebakaran dan Letupan (F&EI), Indeks Pendedahan kepada Bahan Kimia (CEI), Analisis Senario Terstruktur (HAZOP), dan Analisis Lapisan Perlindungan (LOPA). 　　1) Bahan kimia reaktif – Analisis Risiko Proses (RC-PHA)
Analisis Risiko Proses untuk bahan kimia reaktif (RC-PHA) merupakan proses penilaian yang dilakukan oleh pasukan pakar dari pelbagai bidang, dan berlangsung selama 1 hingga 2 hari. Antara perkara yang dinilai termasuklah aspek kimia proses, kesempurnaan rancangan pengurusan risiko, anggapan berkaitan situasi terburuk serta langkah-langkah pencegahan yang perlu diambil, insiden-insiden yang pernah berlaku sebelum ini, perubahan dalam proses pengeluaran, program latihan dan pendidikan, soal selidik, serta pelaksanaan cadangan-cadangan yang dikemukakan dalam penilaian sebelumnya. Dow Chemical memerlukan agar semua kilang yang nilai modalnya melebihi lima puluh ribu dolar disemak setiap 3 hingga 5 tahun. Selain itu, semua pengurus pengeluaran yang baru dilantik diwajibkan untuk menjalankan semakan RC-PHA dalam tempoh 90 hari selepas mereka memulakan tugas. Selain itu, Dow Chemical juga giat berusaha untuk mewujudkan standard global berkaitan reaktiviti bahan kimia. 　　2) Indeks Kebakaran dan Letupan Dow Chemical (F&EI)
Kaedah Indeks Kebakaran dan Letupan Dow Chemical merupakan cara untuk menganalisis risiko kebakaran dan letupan dalam proses pengeluaran bahan kimia. Kaedah ini dibangunkan berdasarkan insiden-insiden yang berlaku di syarikat-syarikat selain Dow Chemical pada masa lalu. Ia digunakan terutamanya pada peringkat reka bentuk serta semasa penilaian berkala, dengan fokus pada kawasan-kawasan yang paling berisiko. Kaedah ini menggunakan jadual pengiraan; berdasarkan hasil pengiraan tersebut, proses-proses berkaitan yang lain akan dikelaskan mengikut tahap bahayanya. Kelebihan utamanya ialah: ia membantu dalam mempertimbangkan isu penempatan peralatan semasa proses reka bentuk, menggalakkan reka bentuk yang selamat secara semula jadi, serta mendorong kepada penilaian yang lebih terperinci. 　　3) Indeks Pendedahan Bahan Kimia Dow (CEI)
CEI merupakan kaedah yang mudah untuk meramalkan penyebaran wap, dan ia digunakan terutamanya untuk menghadapi risiko kecederaan serius yang mungkin berlaku akibat kemalangan industri. Ia dibina berdasarkan piawaian perancangan tindak balas kecemasan (ERPG), dan sesuai digunakan untuk situasi seperti pecahnya paip, pecahnya tangki penyimpanan yang menyebabkan tumpahan, serta senario kemalangan lain yang dikenal pasti melalui analisis HAZOP dan pengalaman praktikal. Menurut standard kesihatan dan keselamatan industri, berdasarkan kepekatan bahan kimia tersebut, ia dibahagikan kepada tiga tahap kepekatan yang berbeza. Tahap satu (paling rendah), tahap dua (sederhana), tahap tiga (paling tinggi). 　　4) Analisis senario terstruktur  Analisis senario terstruktur merupakan kaedah analisis yang sistematik, di mana risiko yang wujud pada sesuatu peralatan dianalisis dengan meneliti setiap langkah dalam proses pengeluaran tersebut. Terdapat pelbagai kaedah yang boleh digunakan, seperti HAZOP, analisis hipotesis kegagalan, dan senarai semak, untuk melakukan analisis senario terstruktur. Di antara kaedah-kaedah tersebut, HAZOP merupakan yang paling sering digunakan. Mengikut keperluan standard pengurusan risiko untuk proses berisiko tinggi, CEI dan F&EI digunakan di kawasan sasaran yang berisiko tinggi. Kaedah ini sangat berkesan untuk mengenal pasti pasangan sebab-akibat. Garis panduan reka bentuk setempat yang digunakan untuk kebanyakan perubahan proses. Dow Chemical menggunakan perisian pihak ketiga (PHA-Pro yang disediakan oleh Dyadem) untuk melakukan analisis senario terstruktur. 　　5) Analisis Lapisan Perlindungan (LOPA) Analisis Lapisan Perlindungan (LOPA) merupakan kaedah analisis separa kuantitatif. Ia berfungsi sebagai jambatan antara kaedah analisis kualitatif dan kaedah analisis yang sepenuhnya kuantitatif. Analisis lapisan perlindungan merupakan teknik analisis risiko yang berkembang daripada analisis pokok kejadian. Ia bermula dengan kejadian asal, dan menilai sama ada langkah-langkah perlindungan keselamatan berfungsi dengan baik semasa perkembangan insiden tersebut (sama ada berjaya atau gagal). Proses ini juga bertujuan untuk memastikan tahap keselamatan yang diinginkan dapat dicapai, serta mencadangkan langkah-langkah keselamatan yang sesuai untuk mengurangkan risiko kepada tahap yang boleh diterima. Berbanding dengan kaedah analisis yang lain, analisis lapisan perlindungan mempunyai kelebihan berikut: ia memerlukan masa yang lebih sedikit berbanding penilaian risiko kuantitatif (QRA) ； Lapisan perlindungan yang berkesan terhadap setiap peristiwa pencetus dapat disahkan ； Sumber yang diperlukan untuk mengurangkan risiko dapat diperuntukkan dengan berkesan. Kekurangan tersebut boleh diatasi melalui sistem instrumen keselamatan. Disebabkan kelebihan-kelebihan LOPA yang disebutkan di atas, Dow Chemical telah giat mempromosi dan menggunakan kaedah analisis lapisan perlindungan dalam syarikat-syarikat anaknya dalam beberapa tahun kebelakangan ini. Sebaliknya, kaedah analisis risiko berstruktur seperti HAZOP dan analisis hipotesis kerosakan serta senarai semak digunakan dengan kurang kerap. Para teknisi di Dow Chemical juga menggabungkan kaedah analisis lapisan perlindungan dengan analisis pokok kerosakan, agar hasil analisis menjadi lebih tepat. 　　3. Ringkasan Pengurusan Risiko Proses oleh Dow Chemical (PRM)
Oleh sebab terdapat pelbagai kaedah analisis risiko, maka kos tenaga kerja dan sumber yang diperlukan juga berbeza. Selain itu, tahap pengetahuan teori serta cara pengurusan yang diperlukan juga berbeza-beza. Oleh itu, adalah mustahil dan tidak perlu untuk menggunakan kaedah analisis risiko yang rumit bagi semua fasiliti dan bahan yang ada. Untuk memanfaatkan sumber kemahiran dengan lebih efektif, Dow Chemical menggunakan kaedah analisis risiko berperingkat dalam pengurusan risiko prosesnya. Keseluruhan proses ini dibahagikan kepada empat peringkat. 　　1) Lapisan pertama ialah analisis risiko proses terhadap semua kemudahan yang ada. Kaedah yang boleh digunakan termasuk Indeks Bahaya Kebakaran dan Letupan (F&EI), Indeks Pendedahan Bahan Kimia (CEI), nilai sasaran LOPA, serta soal selidik analisis risiko bahan kimia reaktif – Analisis Risiko Proses (RC/PHA). 　　2) Lapisan kedua melibatkan pemeriksaan risiko tambahan terhadap operasi unit-unit tertentu dalam fasiliti tersebut. Kaedah yang boleh digunakan termasuk analisis kausal berpasangan, LOPA (kaedah HAZOP yang digunakan oleh Dow Chemical untuk proses-proses baru), penilaian impak letupan (tekanan berlebihan pada bangunan), serta analisis bahaya terstruktur (HAZOP). 3) Lapisan ketiga ialah pemeriksaan risiko yang lebih terperinci terhadap proses sasaran, yang utamanya melibatkan penilaian risiko secara kuantitatif (QRA). 　　4) Lapisan keempat ialah memilih sebilangan kecil peranti untuk menjalankan penilaian risiko secara kualitatif dan kuantitatif. Pemilihan dilakukan berdasarkan kombinasi analisis hasil dan kekerapan berlakunya kemalangan; penilaian risiko kuantitatif pula memberi tumpuan kepada aktiviti yang berisiko tinggi. 　　Urutan proses analisis adalah bermula daripada kaedah yang mudah kepada analisis yang lebih kompleks, daripada pengurusan pada tahap yang rendah kepada pengurusan pada tahap yang lebih tinggi, dan daripada semua bahan kepada sebilangan kecil bahan yang terpilih sahaja. Dengan pendekatan berperingkat, alat analisis risiko yang lebih kompleks digunakan secara lebih meluas dalam analisis risiko yang berisiko tinggi.